´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ Atat├╝rk'├╝ ├ľzleyi┼č - I : 05


ATAT├ťRK'├ť ├ľZLEY─░┼× - I

RU┼×EN E┼×REF ├ťNAYDIN


Selanik'te h├╝z├╝n vard─▒: bayraklar yar─▒ya inmi┼čtiÔÇŽ Atat├╝rk'├╝ and─▒k├ža Metaksas'─▒n g├Âzleri ya┼čar─▒yorduÔÇŽ
.
Atat├╝rk'├╝n d├╝nyaya g├Âzlerini yumdu─ču ─░stanbul'un ├Ân├╝ne vard─▒k. Yedikule'nin surlar─▒ndan ge├žerken g├Ârd├╝k ki ÔÇťYavuzÔÇŁ Atat├╝rk'├╝ alm─▒┼č; kara dumanlar savurarak gidiyorÔÇŽ Bulutlar─▒ ├Ârten o dumanlara bakt─▒k├ža tarihteki ÔÇťbeyaz makremelerÔÇŁe dolanm─▒┼č siyah matem ├ževrelerini d├╝┼č├╝n├╝yordum;
Kılsun kebûd câmelerin asuman siyah mısrası
akl─▒mda canlan─▒yordu.
Bir, ─░stanbul'dan bu hazan i├žinde ┼ču son gidi┼čine bak─▒yordum, bir de ─░stanbul'a zaferden sonraki ilk geli┼čini an─▒yordum. Onu Ruh├«'nin bir tablosunda g├Ârd├╝md├╝. O resmin sanat k─▒ymeti nedir? Bilemiyorum; fakat belge de─čeri ┼čimdi g├Âz├╝mde b├╝y├╝yorÔÇŽ Onda, bu geli┼čten, insanlar─▒n duyduklar─▒ sevinci tabiat─▒n unsurlar─▒na bile i┼čletircesine belirtmeye ├žal─▒┼čm─▒┼č bir co┼čkunluk var: Koyu mavi yaz denizinin ├╝st├╝nde beyaz mart─▒ gibi s├╝z├╝len ÔÇťErtu─črulÔÇŁu irili ufakl─▒ gemiler ├ževrelemi┼čler. Alt─▒n ─▒┼č─▒klarla, g├╝ler y├╝zl├╝ dalgac─▒klarla ferah veren meltemlerden mest olmu┼č kar┼č─▒layanlar, sularda raks eder gibi ta┼čk─▒n bir sevin├ž i├žinde a─č─▒rlad─▒klar─▒ b├╝y├╝k misafiri ortalar─▒na alm─▒┼člar; mavi Bo─čaz─▒n k─▒y─▒s─▒na beyaz bulutunu yaslam─▒┼č. Dolmabah├že Saray─▒'na do─čru g├Ât├╝r├╝yorlarÔÇŽ
Bu gelen o T├╝rk't├╝ ki, ─░stanbul'un denizini ├╝├ž y─▒l buland─▒r─▒p bunaltm─▒┼č yabanc─▒ devlet donanmalar─▒n─▒ o sulardan uzakla┼čt─▒rmadan; ─░stanbul'un sokaklar─▒n─▒ ├╝├ž y─▒l leke gibi kaplam─▒┼č t├╝rl├╝ renkten yabanc─▒ asker k─▒talar─▒n─▒ ÔÇťMilli AndÔÇŁ─▒n s─▒n─▒rlar─▒ndan d─▒┼čar─▒ atmadan; ─░stanbul'u T├╝rk eden Fatih'in, M─▒s─▒r'─▒ alan Yavuz'un, Moha├ž'─▒ alan S├╝leyman'─▒n, Mersiye'yi yazan B├óki'nin, S├╝leymaniye'yi kuran Sinan'─▒n, Akdeniz'i sindiren Barbaros'un, Dniyeper'i Volga'ya ula┼čt─▒rmay─▒ deneyen Sokullu'nun; ┼čeksiz ┼č├╝phesiz T├╝rk ─░stanbul topra─č─▒na ┼čanl─▒ T├╝rk olarak yerle┼čmi┼č b├╝t├╝n T├╝rk ba┼čbu─člar─▒n─▒n, T├╝rk yap─▒c─▒lar─▒n─▒n, T├╝rk maneviyat─▒n─▒n yabanc─▒ eli de─čdirilmez T├╝rk olarak kalmalar─▒n─▒ sa─člamadan; ─░stanbul'da T├╝rk'ten ba┼čka galip b─▒rakmadan bu yat─▒ o saray─▒n ├Ân├╝ne yana┼čt─▒rmad─▒!..
Selanik'te do─čmu┼č halk ├žocu─ču o g├╝n ─░stanbul'un Dolmabah├žesi ├Ân├╝nde g├Âklere y├╝kselen bin hakl─▒ alk─▒┼čla yattan indi. Milletini kurtarm─▒┼č muzaffer ba┼čkumandan, devletini yeni anayasaya g├Âre millet egemenli─či temeli ├╝zerine kurmu┼č ilk cumhurba┼čkan─▒ olarak son h├╝k├╝mdarlar─▒n saray─▒na girdi. En ha┼čmetli kubbesinin alt─▒nda ─░stanbullulara ─░stanbul'un vasf─▒n─▒, T├╝rk ruhundaki sevgisinin manas─▒n─▒ kasidelerin m─▒sralar─▒ndan co┼čkun s├Âzlerle anlatt─▒..
Kubbeyi ├ž─▒nlatan o ses, yeni mana idi.
G├╝ne┼č vurmu┼č karl─▒ da─č azametindeki o saray─▒ bir t├╝rl├╝ sevemedi idi; i├žinde d├╝nyaya g├Âz yumaca─č─▒n─▒ y─▒llarca ├Ânceden sezmi┼č imi┼č gibi!..
En p─▒r─▒l p─▒r─▒l ─▒┼č─▒ldayan engin sofalar─▒ndan birinde, yeme─čine ilk davetlisi bulundu─čum ak┼čam, bir ara ┼čakaya getirircesine g├Âz k─▒rparak manal─▒ bir g├╝l├╝mseyi┼čle sofradaki misafirlerine dedi idi ki:
- ÔÇťRu┼čen bilir. (Ve Akaretler'deki 76 numaray─▒ kastederek) Ben, zaten ├Âteden beri bu semtte otururdumÔÇŽ Eski evi biraz dar buldum: ┼čimdi buraya naklettim!..ÔÇŁ
Ve sonra, keskin g├Âzlerle etraf─▒na bak─▒nd─▒; yald─▒z nak─▒┼čl─▒ y├╝ksek tavan─▒, u├žsuz bucaks─▒z dehlizleri g├Âstererek:
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   12   13   14   15   ...    40   »   


´╗┐