´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ Atat├╝rk'├╝ ├ľzleyi┼č - I : 34


ATAT├ťRK'├ť ├ľZLEY─░┼× - I

RU┼×EN E┼×REF ├ťNAYDIN


ba─čz─▒ vilayetlere ─░stiklal Mahkemeleri g├ÂnderdinÔÇŽ Halk ger├ži 1877-78 harbinin ÔÇťkaaimeÔÇŁ, Birinci Cihan Sava┼č─▒'n─▒n ÔÇťi├ž istikrazÔÇŁ denemelerinin ac─▒ hat─▒ralar─▒n─▒ unutmu┼č de─čildi. Fakat senin s├Âz├╝ne ve i┼čine ├Âyle inan─▒yordu ki zora ba┼čvurulmas─▒na ve cezalar verilmesine hacet b─▒rakmad─▒. Hi├žbir fedak├órl─▒─č─▒ esirgemedi. Diledi─čini y├╝ks├╝nmeden verdiÔÇŽ
Buna kar┼č─▒l─▒k, B├╝y├╝k Zafer kazan─▒l─▒r kazan─▒lmaz, ikinci B├╝y├╝k Millet Meclisi'nin y├╝r├╝rl├╝─če koydu─ču ilk kanunlardan biri de ÔÇťtek├ólif-i harbiyeÔÇŁ bedellerinin millete ├Âdenmesi kanunu idiÔÇŽ Bu, ├Âyle m├╝stesna bir olayd─▒ ki, millet g├Âz├╝nde h├╝k├╝met s├Âz├╝ne inan─▒ ve devlet vaadine g├╝veni artt─▒rd─▒. T├╝rk paras─▒n─▒n d├╝nyada itibar─▒n─▒ sa─člad─▒.
Tarihe ders kalacak g├╝zellikteki bu i┼či ba┼čkumandanl─▒─č─▒n─▒n daha ilk g├╝nlerinde i┼čte bu On Emrinle ger├žekle┼čtirdin. Cepheye ├Âyle gittinÔÇŽ
Tarih Sakarya muharebesenin ilk g├╝nlerini senin, Mal─▒k├Ây├╝ndeki Alag├Âz'de bir ÔÇťh─▒m─▒┼čÔÇŁ evin i├žinde, yatar gibi uzanm─▒┼č oldu─čun yerden idare etti─čini biliyorÔÇŽ
.
Sakarya'n─▒n ilk savunma hareketleri olurken eldeki bir ka├ž e┼čya da ihtiyaten Kayseri'ye ta┼č─▒tt─▒r─▒ld─▒ktan sonra bir yorganla bir ┼čilteden, iki ├╝├ž kap kacaktan ve yerli kerevetlerden ba┼čka hi├žbir d├Â┼čeme dayam─▒ kalmam─▒┼č bir nice ├çankaya evinde ├Âyle bir ka├ž hafta ge├žti ki s─▒rtta kalan tek g├Âmlek de ak┼čamdan y─▒kan─▒r; gece serinli─činde iyice kurumaya y├╝z tutmadan ├Ânce ├╝t├╝ yerine dizler aras─▒nda gerile, gerile ellerde ├žekile ok┼čana buru┼čuklu─ču ┼č├Âyle b├Âyle, olabildi─či kadar giderilir; sabahleyin gene s─▒rta ge├žirilirdiÔÇŽ O devirde mavzerleri yatak odalar─▒n─▒n duvarlar─▒nda as─▒l─▒ ve e─čerlenmi┼č atlar─▒ kap─▒lar─▒n─▒n ├Ân├╝nde ba─čl─▒ durarak be┼či alt─▒s─▒ bir evde ya┼čayan ─░stiklal Mahkemesi azas─▒ mebuslar, kararl─▒ ve sonuna kadar m├╝cadeleci arkada┼člar ba─člarda kalm─▒┼čt─▒. Onlar─▒n ┼čehirden sefertas─▒ ile getirdikleri yemekler, karavana usul├╝nce hep bir arada yeniyordu. Nimeti olan evlerden nimeti kalmam─▒┼č evlere yama├žlardan inilerek ve yama├žlara ├ž─▒k─▒larak birer kap yiyecek g├Ânderiliyordu. Herkes, yamas─▒n─▒ kendi yam─▒yor, s├Âk├╝─č├╝n├╝ kendi diyordu. Hi├ž de─či┼čecek g├Âmle─či kalmayanlar, buru┼čuk ceketlerinin alt─▒nda mintan yerine alacal─▒ bulacal─▒ pijama ceketi giyiyor, Meclis'e ├Âylece iniyordu. Nefer dolakl─▒, s├╝vari k├╝lotlu, sivil ceketli, boyunba─čs─▒z pijama mintanl─▒, fakat koskoca ve pasparlak Kuvay-─▒ Milliye kalpakl─▒ mebuslar, g├Ârm├╝┼č olanlar hat─▒rlayacaklard─▒r, o g├╝nlerde Meclis'te seyrek rast gelinir manzaralardan de─čildi!..
.
Birden bire ─▒ss─▒z kalm─▒┼č ├çankaya bah├želerinin birer kenar─▒nda d├╝z tahtadan yapma d├Ârt k├Â┼če hamur tekneleri san─▒lacak ah┼čap havuzlar─▒n orta yerlerinde dikili galvaniz mal─▒ su borular─▒ndan g├╝r├╝l g├╝r├╝l ├ž─▒k─▒p bir k├╝nkten yere akar gibi har─▒l har─▒l bo┼čanarak kendi kendine s├Âylene s├Âylene f─▒sk─▒yelik eden incecik kaynak sular─▒n─▒n etraf─▒ndaki a─ča├žlarda b─▒rak─▒l─▒p gidilmi┼č alt─▒n taneleri gibi sallanan son kay─▒s─▒lar ve yeni yeti┼čme ├╝z├╝mler o ba─člarda be┼či alt─▒s─▒ dayams─▒z d├Â┼čemsiz bir evce─čizde konaklam─▒┼č arkada┼člara tabiat─▒n o g├╝nlerde bol bir yemi┼č ikram─▒ oluyorduÔÇŽ
.
├çankaya'ya top homurtular─▒ ├╝├ž d├Ârt g├╝n ve gece git gide daha yak─▒ndan akseder oldu idi. Bir sabah Ankara'n─▒n ├╝st├╝nde bir ka├ž an bir d├╝┼čman u├ža─č─▒ bile dola┼čt─▒ idi. Bununla beraber herkes bir m├╝jdeyi bekleyi┼č i├žinde sa─člam y├╝rekle dimdik duruyordu. ├ç├╝nk├╝ herkes senin Meclis'e g├Ânderdi─čin: ÔÇťD├╝┼čman ate┼čten bir T├╝rk duvar─▒na ├žarpm─▒┼čt─▒rÔÇŁ haberine g├╝veniyorduÔÇŽ
«   01   ...    24   25   26   27   28   29   30   31   32   33   34   35   36   37   38   39   40   »   


´╗┐