Differences

This shows you the differences between two versions of the page.

Link to this comparison view

cumhuriyet_gazetesi_cuma_kitaplari:avrupa_ile_asya_arasindaki_adam_2_18 [2015/07/28 15:52]
cumhuriyet_gazetesi_cuma_kitaplari:avrupa_ile_asya_arasindaki_adam_2_18 [2015/07/28 15:52] (current)
Line 1: Line 1:
 +´╗┐´╗┐~~NOCACHE~~┬á
 +<​php>​tpl_youarehere();</​php>​┬á
 +----┬á
 +<​php>​esnek_yatay_reklam();</​php>​┬á
 +[<​2>​]┬á
 +~~Title: Avrupa ile Asya Aras─▒ndaki Adam: Gazi Mustafa Kemal ÔÇô II : 18~~ ┬á
 +=== AVRUPA ─░LE ASYA ARASINDAK─░ ADAM: GAZ─░ MUSTAFA KEMAL ÔÇô II ===┬á
 +=== DAGOBERT VON MIKUSCH ===┬á
 +----┬á
 +─░ngiltere'​ye havale edilmi┼čti. T├╝rkiye'​de Avrupa'​dakinden ├žok daha ├Ânemli rol├╝ olan jandarma ├Ârg├╝t├╝n├╝n geli┼čtirilmesi i┼či Fransa'​ya verilmi┼čti;​ ayr─▒ca maliyede yap─▒lacak reform da bu ├╝lkeye b─▒rak─▒lm─▒┼čt─▒. Kazan├ž getiren bir dizi ayr─▒cal─▒k ba┼čka t├╝rl├╝ ekonomik verimlilik sa─članamad─▒─č─▒ndan,​ ├že┼čitli milletlerden isteklilere da─č─▒lm─▒┼č bulunuyordu. Ordunun yeniden ├Ârg├╝tlenmesi Alman modeline g├Âre s├╝rd├╝r├╝l├╝yordu,​ bu ama├žla askeri bir heyet getirtilmi┼čti. ├çarl─▒k Rusyas─▒, ─░ngiltere ve Fransa'​yla birlikte Almanya'​n─▒n b├Âyle bir i┼či ├╝stlenmesinden dolay─▒ ├Âfkelenmi┼čler ve k─▒yameti koparm─▒┼člarsa da Enver'​i karar─▒ndan d├Ând├╝rememi┼člerdi. \\┬á
 +Harbiye naz─▒rl─▒─č─▒na gelir gelmez, bu gen├ž general subaylar aras─▒nda b├╝y├╝k ├žapta de─či┼čikliklere giri┼čti. Ya┼čl─▒ ya da ehliyetsiz elemanlara yol verildi, yerlerine gen├žler getirildi. Bu vesileyle orduyu siyasal has─▒mlar─▒ndan da ar─▒nd─▒rm─▒┼č oldu. Hatta ┼×├╝kr├╝ Pa┼ča, Edirne'​nin bu ┼čanl─▒ savunucusu bile s├╝rg├╝ne g├Ânderildi. Enver bu eyleminde sadece ki┼čisel ama├žlar g├╝tm├╝┼č olmakla k─▒nanm─▒┼čt─▒r. ─░ktidar─▒na sa─člam dayanaklar yaratmak iste─čine ku┼čku yok, ama ayn─▒ zamanda da ordudaki siyasal par├žalanmalara bir son vermek istemi┼čti. Kendisi h├╝k├╝met darbesiyle doru─ča t─▒rmand─▒─č─▒ i├žin, bir avu├ž kararl─▒ adam─▒n en g├╝zel devrimleri yap─▒labilece─čini ├žok iyi biliyordu. Ama ├╝lke art─▒k b├Âylesi hareketlerden g─▒na getirmi┼čti. \\┬á
 +1806 PrusyaÔÇÖs─▒na benzer bi├žimde apa├ž─▒k askeri iflas─▒ndan sonra T├╝rkiye'​de iyice silahlanm─▒┼č kom┼čular─▒ kar┼č─▒s─▒nda,​ her ┼čeyden ├Ânce ordusunu yeniden diriltmek zorundayd─▒. Bu i┼čin ├žok k─▒sa zamanda bir dereceye kadar ba┼čar─▒lmas─▒,​ Enver ile Alman askeri heyetinin ├žabalar─▒ sayesindedir. 1914'​te Taksim alan─▒nda yap─▒lan b├╝y├╝k ge├žit t├Âreninde, Alman olmayan uzmanlar─▒n suratlar─▒n─▒ ek┼čiterek kabul etmek zorunda kald─▒klar─▒ ger├žek, Osmanl─▒ ordusunun yeniden ├žok y├╝ksek bir d├╝zeye ├ž─▒km─▒┼č bulunmas─▒yd─▒. \\┬á
 +*** \\┬á
 +Mustafa Kemal Edirne'​nin geri al─▒nmas─▒ndan sonra yarbayl─▒─ča y├╝kselmi┼čti. ─░kinci Balkan Sava┼č─▒'​n─▒n 1913 a─čustosunda sona ermesinden beri annesi ve k─▒z karde┼čiyle birlikte ─░stanbul'​da oturmaktayd─▒. Gelgelelim ba┼čkentte ona g├Âre uygun bir g├Ârev yoktu. Devrimci dostlar─▒ ve Sel├ónik'​ten eski arkada┼člar─▒ devletin ba┼č─▒na ge├žtikleri halde, kendisi tan─▒nmayan bir kurmay subaydan ba┼čka bir ┼čey de─čildi. Ha┼čin, ge├žimli olmayan mizac─▒yla kendisini sevdirmeyi pek bilememi┼č, ├╝stelik ele┼čtirici s├Âzleriyle ku┼čkular da uyand─▒rm─▒┼čt─▒. Nitekim eski arkada┼člar─▒n─▒n b├╝y├╝k ├žo─čunlu─ču,​ ├žoktand─▒r art─▒k onun dostu de─čildiler. Enver'​in politikas─▒na a├ž─▒k├ža cephe alm─▒┼čt─▒ ve T├╝rkiye'​nin Almanya'​yla ├žok yak─▒n ba─člar kurmas─▒n─▒ kesinlikle istemiyordu. Bu noktada Cemal Pa┼čayla birle┼čiyordu,​ iktidar sahipleri aras─▒nda arada bir kendisine el uzatan tek insan da oydu. General Liman von Sanders ba┼čkanl─▒─č─▒nda Alman askeri heyetinin davet edilmesini en sert ┼čekilde k─▒namaktayd─▒. Bunun T├╝rk milletine bir hakaret oldu─čunu belirtmeliydi. Bu olay─▒ b├Âyle yorumluyorsa,​ bir ─░ngiliz heyetinin T├╝rk donanmas─▒n─▒ yeniden ├Ârg├╝tlemek ├╝zere g├Ârevlendirilmesinin,​ kendisinde benzeri bir ho┼čnutsuzluk uyand─▒rmam─▒┼č olmas─▒n─▒ a├ž─▒klamak ├žok g├╝├žle┼čir. Belki de ─░tilaf devletlerinin,​ Almanya'​ya T├╝rk b├Âlgesini n├╝fuzu alt─▒na almak ya da d├╝ped├╝z ele ge├žirmek gibi sa├žma pl├ónlar y├╝kleyen ve ├╝nl├╝ "​do─čuya a├ž─▒lma"​ slogan─▒ ile zihinleri kar─▒┼čt─▒ran propagandas─▒n─▒n etkisinde kalm─▒┼čt─▒. Oysa Almanya'​n─▒n o g├╝nlerdeki ├žok belirgin ├ž─▒kar─▒, Osmanl─▒ devletinin varl─▒─č─▒n─▒ s├╝rd├╝rmesinde ve elverdi─čince de g├╝├žlenmesinin sa─članmas─▒ndayd─▒. \\┬á
 +Mustafa Kemal'​in h├╝k├╝met├že izlenen politikaya a├ž─▒k├ža kar┼č─▒ ├ž─▒kmas─▒ ve g├Âr├╝┼člerini kesin bi├žimde dile getirmekten ├žekinmemesi ├╝├žleri rahats─▒z ediyordu. Kendisini ┼čerefli bir ┼čekilde ba┼čkentte uzakla┼čt─▒r─▒p,​ askeri ata┼če olarak Sofya'​ya yollad─▒lar;​ say─▒lar─▒ pek azalm─▒┼č dostlar─▒ndan biri, Fethi Bey orda el├ži bulunuyordu. \\┬á
 +Sofya'​da ge├žirdi─či bu zaman, onun yabanc─▒ ├╝lkede uzun s├╝reli ilk ve son kez kal─▒┼č─▒, resmi bir g├Ârevle T├╝rkiye'​nin d─▒┼č─▒ndaki d├╝nyay─▒ tan─▒y─▒┼č─▒ oldu. Yap─▒lacak pek az i┼či oldu─čundan,​ vaktinin ├žo─čunu Bulgar ba┼čkentinin kibar salonlar─▒nda ge├žirme olana─č─▒ buldu. O g├╝nlerini bilen g├Ârg├╝ tan─▒klar─▒,​ Mustafa Kemal'​in i├žine kapan─▒k ve ciddi bir izlenim uyand─▒rd─▒─č─▒n─▒ anlatmaktad─▒rlar;​ sallapatiydi,​ havadan sudan konu┼čmas─▒n─▒ beceremiyordu;​ b├╝t├╝n ├žabalar─▒nda kendini bildi─či, bir alanda hissetmeyi┼činden ileri gelen \\┬á
 +<​php>​sayfa_numaralama(33);</​php>​┬á
 +<​php>​esnek_yatay_reklam();</​php>​

´╗┐