´╗┐´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ Avrupa ile Asya Aras─▒ndaki Adam: Gazi Mustafa Kemal ÔÇô II : 32


AVRUPA ─░LE ASYA ARASINDAK─░ ADAM: GAZ─░ MUSTAFA KEMAL ÔÇô II

DAGOBERT VON MIKUSCH


G├Âr├╝┼čme sona ermi┼čti.
K─▒sa bir s├╝re sonra ikinci bir g├Âr├╝┼čme i├žin ─░zzet Pa┼ča ile birlikte saraya ├ža─čr─▒ld─▒. Bir karara var─▒lm─▒┼č olmal─▒yd─▒ herhalde. Fakat Vahdettin yine sak─▒ngan durumunu s├╝rd├╝rmekteydi. Konu┼čmalar genel konulardan d─▒┼čar─▒ya ├ž─▒kmad─▒ ve hi├žbir sonu├ž vermedi.
Yeni padi┼čah─▒n karars─▒zl─▒klar i├žinde yalpalad─▒─č─▒ hissediliyordu. Mustafa Kemal'e g├Ârev verilmesi, ├╝├žlerin ayn─▒ zamanda hi├ž ku┼čkusuz ─░tilaf devletleriyle bar─▒┼č g├Âr├╝┼čmelerinin derhal ba┼člat─▒lmas─▒ sonucunu da verecekti. Fakat komite, yanda┼č─▒ pek az olan bu gen├ž generalden ├žok daha g├╝├žl├╝ de─čil miydi? B├Âylesine tehlikeli bir giri┼čim, daha yeni kazan─▒lm─▒┼č taht─▒n elden gitmesine mal olabilirdi. Nitekim Sultan Murat da, Abd├╝lhamit'ten ├Ânce, h├╝k├╝mdar olabilmenin safas─▒n─▒ ancak ├╝├ž ay s├╝rebilmi┼čti. En g├╝vendi─či adam, eni┼čtesi Damat Ferit Pa┼ča'n─▒n da tavsiyesi ayn─▒ do─črultuda oldu. O da sadrazaml─▒─ča ge├žmek i├žin uygun zaman─▒ kolluyordu ve bu ┼čans─▒ tehlikeye atmaya hi├ž de niyeti yoktu. Vahdettin ayr─▒ bar─▒┼č yap─▒lmas─▒ndan yanayd─▒; ancak Avusturya ─░mparatoru Karl'─▒n, o s─▒rada Paris ve Londra'da el alt─▒nda yapt─▒rd─▒─č─▒ temaslar─▒n sonu├ž vermedi─či de ├Â─črenilmi┼čti. ├ľzellikle bu konuda komite adamlar─▒ a─č─▒rl─▒klar─▒n─▒ ortaya koyarak, h├╝k├╝mdar─▒ cayd─▒rmay─▒ ba┼čard─▒lar. ─░ttifaktan ayr─▒lma zaten mazur g├Âsterilmesi ├žok g├╝├ž bir hareket olurdu, ├╝lkeye de hi├žbir yarar sa─člamazd─▒. ├ťstelik b├Âyle bir giri┼čim i├žin art─▒k ├žok ge├ž kal─▒nm─▒┼čt─▒.
Mustafa Kemal bo┼č yere bekliyordu. Ne olaca─č─▒n─▒ kestiremedi─či nice g├╝nlerden sonra, bir defa daha g├Âr├╝┼čme iste─činde bulundu, fakat ba┼čba┼ča bir g├Âr├╝┼čme olacakt─▒ bu; huzura kabul olundu. Mustafa Kemal s├Âz├╝ dola┼čt─▒rmadan hemen konuya girdi; o anda gerekli g├Ârd├╝─č├╝ ┼čeyleri anlatt─▒; bu sefer heyecanl─▒yd─▒, acele ediyordu, isteklerinde diretiyordu ve reddedilmenin so─čuklu─čunu hissediyordu. General giderek daha ├žok ├╝steleyince, padi┼čah s├Âz├╝n├╝ kesti. Ayn─▒ anda ikisi birden konu┼čuyordu. Mustafa Kemal h├ól├ó her ┼čeyin bo┼čuna oldu─čuna bir t├╝rl├╝ inanmak istemiyordu. Derken padi┼čah─▒n kelimelerin ├╝st├╝ne basa basa ┼čunlar─▒ s├Âyledi─čini i┼čitti:
ÔÇťGereken ┼čeyleri ben, Tal├ót ve Enver Pa┼čalarla g├Âr├╝┼čt├╝m!ÔÇŁ
General her ┼čeyi anlam─▒┼čt─▒, aya─ča kalk─▒p vedala┼čt─▒. D─▒┼čar─▒ ├ž─▒karken padi┼čah yaveri Naci Pa┼čayla sessizce bak─▒┼čt─▒lar, bu bak─▒┼čma her ┼čeyi anlatmaya yetmi┼čti.
Ba┼ča ge├žmek amac─▒yla yap─▒lan ilk deneme, ba┼člang─▒├žta o kadar umut verici oldu─ču halde, kendini buna ehliyetli g├Âren i├žin ba┼čar─▒s─▒zl─▒kla sona ermi┼čti. VahdettinÔÇÖin aya─č─▒n─▒ b├Âyle fazlas─▒yla sa─člam basmak isteyi┼či ise ilerde taht─▒na mal olacakt─▒. O andan itibaren Mustafa Kemal'de, bu padi┼čahtan hi├žbir ┼čey beklenmeyece─či kan─▒s─▒ kesinlik kazanm─▒┼čt─▒. Onunla olunmuyorsa, ona kar┼č─▒ olunurdu. Nas─▒l ve ne ┼čekilde, ┼čimdi d├╝┼č├╝n├╝lecek olan buydu.
D─▒┼čar─▒ya hi├žbir ┼čey sezdirmeden, kesin eyleme ge├žilecek zaman─▒n erginle┼čmesi sessizce beklenilmeliydi. Ne yap─▒labilirdi, hen├╝z belli de─čildi, ama g├╝n├╝n birinde elveri┼čli bir ortam─▒n meydana gelece─čine, o zaman da gerekli olan─▒n a├ž─▒─ča vurulaca─č─▒na g├╝veni tamd─▒.
B├Âylece protokol gere─či, cuma namaz─▒ sel├óml─▒k t├Ârenlerine kat─▒lmakla yetindi. ─░ki hafta sonrayd─▒ ki, yine bu vesileyle saray─▒n ├Ân salonunda ─░zzet, Enver ve di─čer pa┼čalarla beklerken, padi┼čah taraf─▒ndan ├ža─čr─▒ld─▒. Padi┼čah ├╝st├╝n yetenekli generaline Suriye'de komutanl─▒─č─▒ ├╝stlenmesini ├Ânerdi. Cephe komutanl─▒─č─▒ m─▒? Hay─▒r, sadece bir ordu komutanl─▒─č─▒, hem de bir y─▒l ├Ânce meydan okurcas─▒na ba┼č─▒ndan ayr─▒ld─▒─č─▒ ordunun komutanl─▒─č─▒. Bu g├Ârev ├Ânerisi ┼čimdi pek pohpohlay─▒c─▒ bir k─▒l─▒kta yap─▒l─▒yordu, ancak do─črudan do─čruya padi┼čah─▒n emri ┼čeklindeydi; reddetmek ├žok g├╝├žt├╝, ├╝stelik ┼čimdi s─▒ras─▒ da de─čildi. Bu atan─▒┼č─▒ te┼čekk├╝r ederek kabul etmek zorunda kald─▒.
├ľn salona d├Ân├╝nce Enver'e rastlad─▒, y├╝z├╝ndeki sevin├ž ifadesini saklayam─▒yordu. Mustafa Kemal yan─▒na giderek ÔÇťBravo, azizim, iyi i┼č ba┼čard─▒n─▒z!ÔÇŁ dedi. ÔÇťBeni ad─▒ var, kendi yok bir ordunun ba┼č─▒na g├Ândertmek
«   01   ...    22   23   24   25   26   27   28   29   30   31   32   33   »   


´╗┐