Differences

This shows you the differences between two versions of the page.

Link to this comparison view

cumhuriyet_gazetesi_cuma_kitaplari:avrupa_ile_asya_arasindaki_adam_4_05 [2015/07/28 15:53] (current)
Line 1: Line 1:
 +´╗┐´╗┐~~NOCACHE~~┬á
 +<​php>​tpl_youarehere();</​php>​┬á
 +----┬á
 +<​php>​esnek_yatay_reklam();</​php>​┬á
 +[<​2>​]┬á
 +~~Title: Avrupa ile Asya Aras─▒ndaki Adam: Gazi Mustafa Kemal ÔÇô IV : 05~~ ┬á
 +=== AVRUPA ─░LE ASYA ARASINDAK─░ ADAM: GAZ─░ MUSTAFA KEMAL ÔÇô IV ===┬á
 +=== DAGOBERT VON MIKUSCH ===┬á
 +----┬á
 +Bir Amerikal─▒ gazeteci antla┼čman─▒n bir suretini elde etmeyi ba┼čard─▒ ve metni kamuoyuna duyurdu. \\┬á
 +Londra g├Âr├╝n├╝┼čte ├žok incinmi┼č gibi davran─▒p protestoda bulundu. Ayr─▒ antla┼čma yapman─▒n 1914 Londra s├Âzle┼čmesine ayk─▒r─▒ davranmak oldu─ču belirtildi; bu s├Âzle┼čmede m├╝ttefikler hi├žbir ┼čekilde ayr─▒ bar─▒┼č yapmayacaklar─▒na kesin s├Âz vermi┼člerdi. Ne var ki Downing Soka─č─▒, Fransa'​n─▒n bu kalle┼čli─či kar┼č─▒s─▒nda pek istifini de bozmu┼č de─čildi. [[http://​tr.wikipedia.org/​wiki/​Raymond_Poincar%C3%A9|Poincar├ę]]'​yi umut dolu r├╝zg├órlarla y├╝r├╝tt├╝─č├╝ Ren politikas─▒nda ├želmelemekle kar┼č─▒l─▒k verdi. \\┬á
 +B├╝y├╝k Britanya, Mustafa Kemal'​in direnen ve yumu┼čamayan d├╝┼čman─▒ olarak kalm─▒┼čt─▒. O g├╝nlerin g├Âzlemcilerine,​ Ankara kar┼č─▒s─▒nda bu ─░ngiliz politikas─▒,​ anla┼č─▒lmas─▒ zor bir inat├ž─▒l─▒k,​ hatta bir dedi─čim dedik├žilik gibi g├Âr├╝nm├╝┼čt├╝r. Fakat konu daha geni┼č bir ├žer├ževe i├žinde ele al─▒n─▒nca, bu politika hakl─▒ bir anlam kazan─▒yordu. ─░ngiltere i├žin sorun, K├╝├ž├╝k AsyaÔÇÖda bir T├╝rk milli devletinin kurulmas─▒ndan ├žok daha b├╝y├╝k boyuttayd─▒. \\┬á
 +O d├Ânemde d├╝nyan─▒n, siyasal ufkunda ilk kez yeni bir durum ortaya ├ž─▒km─▒┼čt─▒ ki, k─▒saca Do─čunun uyanmas─▒ diye tan─▒mlan─▒yordu. Eski ├çin ─░mparatorlu─ču yapt─▒─č─▒ i├ž devrimiyle, Bat─▒n─▒n kendisine giydirdi─či deli g├Âmle─činden kurtulmaya ba┼člam─▒┼čt─▒;​ yani orada da -yaln─▒z ├Âl├ž├╝leri daha b├╝y├╝k ├žapta olmak ├╝zere- T├╝rkiye'​dekine benzer bir olay cereyan ediyordu, orada da buradaki gibi Bol┼čevik Rusya'​n─▒n deste─či vard─▒. Afganistan ba─č─▒ms─▒zl─▒─č─▒n─▒ sava┼čarak elde etmi┼čti. ─░ran'​da bir rejim de─či┼čikli─či ger├žekle┼čmi┼č,​ eski bir kazak subay─▒ ┼čah olmu┼č ve ├╝lkede ─░ngiltere'​nin etkinli─čine son vermi┼čti. M├╝sl├╝manlar uzun bir geceden sonra milli bilin├žlerine vararak uyanm─▒┼člard─▒. T├╝rkiye ya da ─░ran'​da olabilmi┼č olan, ayn─▒ ┼čekilde M─▒s─▒r'​da,​ Arabistan'​da veya Hindistan'​da da olabilirdi. \\┬á
 +B├╝t├╝n ─░sl├óm d├╝nyas─▒n─▒ belirgin bir huzursuzluk dalgas─▒ kapl─▒yordu. Sakarya zaferi -yakla┼č─▒k bir y├╝zy─▒ldan beri s├╝r├╝p giden yenilgilerden sonra kazan─▒lan bu ilk zafer- D├╝nya Sava┼č─▒'​ndan sonra Bat─▒ kar┼č─▒s─▒nda duyulan geleneksel sayg─▒dan pek az bir ┼čey kalmas─▒ ├╝zerine, Do─čulu halklar─▒n da Avrupa'​yla yap─▒lacak do─črudan bir sava┼čta ona kar┼č─▒ pek├ól├ó durulabilece─čini kan─▒tlam─▒┼čt─▒. \\┬á
 +├çin'​den Kafkasya'​ya,​ Hindistan'​dan Arabistan'​a,​ oradan da M─▒s─▒r ve Fas'a uzanan tek bir umut hayk─▒r─▒┼č─▒ olmu┼čtu ┼čimdi Ankara. K├ófirleri yenen Gazi'​ye "​─░slamiyetÔÇÖin Kurtar─▒c─▒s─▒"​ diyorlar, onu Hazreti Muhammed'​in g├Ânderdi─či bir iman k─▒l─▒c─▒ olarak g├Âr├╝yorlard─▒. Tahran'​da,​ Semerkant'​ta,​ Kabil'​de,​ Hive'​de,​ T├╝rkistan ve Irak'​ta halklara milli bilin├ž a┼č─▒lamak i├žin u─čra┼čan T├╝rk temsilcileri vard─▒. Arka pl├ónda da Rusya duruyordu, yine koca bir devdi. Bol┼čeviklik,​ d─▒┼čar─▒dan yap─▒lm─▒┼č b├╝t├╝n sald─▒r─▒lard─▒r,​ biraz daha g├╝├žlenmi┼č olarak s─▒yr─▒lm─▒┼čt─▒;​ ┼čimdi duyargalar─▒n─▒ do─čuya ve g├╝neye uzat─▒yor, bir d├╝nya devrimi beklentisi i├žinde g├Âr├╝n├╝yordu. \\┬á
 +Ankara'​daki general hakk─▒nda Avrupa'​n─▒n b├╝t├╝n bildi─či, onun deliduman biri oldu─čuydu. Bir avu├ž dar─▒ durumuna getirmi┼č, hemen sadece yal─▒nayak ba┼č─▒kabak ├žetelerden olu┼čan bir orduyla tek ba┼č─▒na b├╝y├╝k devletlere kafa tutmaya kalk─▒┼čm─▒┼č ve en olmayacakm─▒┼č gibi g├Âr├╝nen i┼čleri ba┼čarm─▒┼čt─▒. \\┬á
 +Bu ba┼čar─▒s─▒ s├╝r├╝p giderse, hedeflerini tarihte bir├žok kez g├Âr├╝ld├╝─č├╝ gibi geni┼čletmeyece─čini kim garanti edebilirdi? O g├╝nlerde b├╝t├╝n Asya kayna┼č─▒p duruyordu. Bu ne yapaca─č─▒ kestirilmez ve y─▒ld─▒z─▒ parlak T├╝rk pa┼čas─▒, acaba sadece ├╝lkesinin kurtulu┼čuyla yetinecek miydi? Kendi kendisini engellemesi d├╝┼č├╝n├╝lebilir miydi? Onun Do─čunun bir ├že┼čit Napolyon'​u,​ hatta belki de yeni bir Cengiz Han olmas─▒ ve Sovyet Rusya'​yla yan yana b├╝t├╝n ─░sl├óm d├╝nyas─▒n─▒ Avrupa'​ya kar┼č─▒, ├╝stelik sava┼čtan bitkin d├╝┼čm├╝┼č, g├╝c├╝n├╝ yitirmi┼č, i├žten par├žalanm─▒┼č durumdaki bu k─▒taya kar┼č─▒ harekete ge├žirmesi hi├ž de olanaks─▒z bir ┼čey de─čildi. Belki de yirminci y├╝zy─▒l─▒n belirgin ├Âzelli─či olacak olan bu Do─ču-Bat─▒ gerilimi, o g├╝nlerde zaman─▒n monometresinde ilk kez tehlikeli ├žizgiye gelmi┼č g├Âr├╝n├╝yordu. \\┬á
 +Ne var ki Ankara'​daki adam hakk─▒nda hemen herkes yan─▒l─▒yordu. Ku┼čkusuz Mustafa Kemal'​in ─░slamiyetÔÇÖin deste─čine ihtiyac─▒ vard─▒; M├╝sl├╝man ├╝lkelerdeki milli ├žabalardan da yanayd─▒, fakat Asya'​da kabaran sele kendini kapt─▒rd─▒, tersine onun ├Ân├╝ne elinden geldi─čince setler koymaya ├žal─▒┼čt─▒. \\┬á
 +<​php>​sayfa_numaralama(52);</​php>​┬á
 +<​php>​esnek_yatay_reklam();</​php>​

´╗┐