Differences

This shows you the differences between two versions of the page.

Link to this comparison view

cumhuriyet_gazetesi_cuma_kitaplari:avrupa_ile_asya_arasindaki_adam_4_15 [2015/07/28 15:53] (current)
Line 1: Line 1:
 +´╗┐´╗┐~~NOCACHE~~
 +<​php>​tpl_youarehere();</​php>​
 +----
 +<​php>​esnek_yatay_reklam();</​php>​
 +[<2>]
 +~~Title: Avrupa ile Asya Aras─▒ndaki Adam: Gazi Mustafa Kemal ÔÇô IV : 15~~ 
 +=== AVRUPA ─░LE ASYA ARASINDAK─░ ADAM: GAZ─░ MUSTAFA KEMAL ÔÇô IV ===
 +=== DAGOBERT VON MIKUSCH ===
 +----
  
 +├╝zerlerine y─▒kt─▒─č─▒ adamlar mahkeme edildi. Ba┼čbakan Gunaris, General Hacanesti, ayr─▒ca d├Ârt bakan daha ├Âl├╝m cezas─▒na ├žarpt─▒r─▒ld─▒lar ve hemen as─▒ld─▒lar. \\
 +*** \\
 +M├╝tarekeyi Do─čuda yap─▒lacak bar─▒┼ča ili┼čkin g├Âr├╝┼čmelerin izlemesi gerekiyordu. Lausanne'​da toplanacak bir konferans i├žin m├╝ttefikler ilgili devletlere ├ža─čr─▒lar yollad─▒lar. Ancak yaln─▒zca Ankara'​ya ├ža─čr─▒ g├Ânderilmekle kal─▒nmad─▒,​ bir tane de -Londra'​n─▒n iste─čiyle- ─░stanbul'​daki padi┼čah h├╝k├╝metine yolland─▒. ─░ngiltere'​yi b├Âyle davranmaya neyin itti─či bilinmiyor; sadece bir formalite meselesi miydi -├ž├╝nk├╝ Alt─▒n Boynuz'​daki padi┼čah h├╝k├╝meti resmen i┼č ba┼č─▒ndayd─▒- yoksa kurnazca d├╝┼č├╝n├╝lm├╝┼č bir manevra m─▒yd─▒, anla┼č─▒lmad─▒. Ne var ki bunun, herhalde ama├žlanm─▒┼č bulunan─▒n tam tersi bir etkisi oldu. ─░ngiltere b├Âyle davranmakla Mustafa Kemal'​e,​ i├ž politika alan─▒nda geni┼č kapsaml─▒ bir karara varmas─▒n─▒ sa─člayacak ├žok elveri┼čli bir f─▒rsat veriyordu. \\
 +Bu ├žifte ├ža─čr─▒ kar┼č─▒s─▒nda Millet Meclisi, ├╝lkedeki h├╝k├╝met ikili─čini kald─▒rman─▒n bir zorunluluk oldu─čunu anlad─▒. O g├╝ne kadar ─░stanbul ile Ankara aras─▒nda a├ž─▒kl─▒─ča kavu┼čturulmam─▒┼č -ve Mustafa Kemal taraf─▒ndan kasten ask─▒da b─▒rak─▒lm─▒┼č- ili┼čkinin kesin ┼čekil almas─▒ gerekiyordu. Bu konuda herkes g├Âr├╝┼č birli─či i├žindeydi; sorun sadece bu i┼čin nas─▒l yap─▒laca─č─▒ndayd─▒. \\
 +Tarihsel verilere ve Avrupa'​da baz─▒ en son geli┼čmelere bak─▒larak bulunan ├ž├Âz├╝m ┼čekli ┼čuydu: ─░stanbul h├╝k├╝meti ├žekilecek; yeni anayasaya saltanat─▒n eklenmesiyle me┼črutiyeti bir monar┼či rejimi kurulacak; padi┼čah istikrar ├Â─česi ve devletin simgesi olarak ba┼čta bulunacak; Mustafa Kemal ├Âm├╝r boyu g├Ârevde kalmak ├╝zere birinci bakan yap─▒lacak -yani bir ├že┼čit T├╝rk Mussolini'​si olacak; ┼čimdiki padi┼čah tahttan indirilecekti- bundan kimsenin ku┼čkusu yoktu ve b├Âyle indirmeler ├Âteden beri s─▒k ba┼čvurulan bir uygulamayd─▒. Ancak bu hareket, yap─▒lacak de─či┼čikli─čin temel ilkesini zedelemiyordu. Demokratik ┼čekillerin benimsenmesi do─črultusunda at─▒lacak b├╝t├╝n ileri ad─▒mlara ra─čmen, monar┼činin yine de devam ettirilmesi ola─čan bir ┼čey gibi g├Âr├╝l├╝yordu. \\
 +Misak-─▒ Milli'​de de zaten bu nokta a├ž─▒k├ža ve tekrarlanarak belirtilmi┼čti;​ ayr─▒ca devrimin ├Ânderinin ve Millet Meclisi'​nin g├Âr├╝┼č birli─či i├žinde ├ž─▒kar─▒lan,​ yeni devletin temel yasalar─▒nda da bu nokta kabul edilmi┼č bulunuyordu. ├ç├Âz├╝m ┼čekli olarak me┼črutiyet rejimi Mustafa Kemal'​in d├╝┼č├╝ncesine uygun de─čildi. B├Âyle bir ┼čey cumhuriyete giden yolu kesinlikle t─▒kard─▒. Ku┼čkusuz ortam hen├╝z cumhuriyet i├žin yeterince erginle┼čmemi┼čti,​ cumhuriyet s├Âz├╝n├╝n ┼čimdi s─▒ras─▒ de─čildi. Mustafa Kemal politika sanat─▒n─▒n inceli─čini,​ her a┼čamada hep o s─▒rada eri┼čilmesi olanakl─▒ g├Âr├╝lenle yetinilmesi gerekti─čini bilen adamd─▒. Fakat bu sefer -bunda da devlet adaml─▒─č─▒ dehas─▒n─▒ g├Âr├╝yoruz- geli┼čmeleri s├╝rekli kendi hedefi y├Ân├╝nde iteklemeye koyuldu. G├Âr├╝n├╝rde uzla┼čma sa─članabilecek bir zemin bulunca da, ortam─▒ i├žinden zorunlu olarak bir sonraki adam─▒n ├ž─▒kaca─č─▒ bir duruma haz─▒rlad─▒. ┼×imdi de -zaman─▒n ve hedefin ├ódeta bile┼čkesi halinde- bir ara basamak bulmu┼čtu; binalar─▒n y─▒k─▒lmas─▒ s─▒ras─▒nda,​ zaman─▒ndan ├Ânce ve kolayca fel├óket olabilecek bir y─▒k─▒l─▒┼čtan korumak i├žin kullan─▒lan destek kalaslar─▒ gibi bir ├že┼čit yard─▒mc─▒ yap─▒yd─▒ bu. \\
 +Millet Meclisi'​nde ─░stanbul h├╝k├╝meti konusunda ne yap─▒lmas─▒ gerekti─či sorununun g├Âr├╝┼č├╝lmesine ge├žildi. Mustafa Kemal ├Âteden beri hep yapt─▒─č─▒ gibi, ilkin milletvekillerini bir s├╝re tart─▒┼čt─▒rd─▒,​ i├žlerinden neler ge├žirdiklerini ortaya d├Âkmelerini bekledi. Padi┼čahla h├╝k├╝meti, "​yabanc─▒lar─▒n sad─▒k aleti ve millet haini" hakk─▒nda ger├žek bir ├Âfke kabar─▒p da iyice k─▒vam─▒na gelince, seksen yanda┼č─▒yla birlikte, kendisinin haz─▒rlam─▒┼č oldu─ču bir ├Ânergeyi verdi: Egemenlik tam kapsam─▒yla millete ge├žmi┼čtir. Bundan dolay─▒ saltanat kald─▒r─▒lm─▒┼čt─▒r,​ fakat hil├ófet devam edecektir. \\
 +Bu ┼čekilde otoritede bir ikilik ortaya konmu┼č oluyordu; asl─▒nda b├Âyle bir ikilik hi├žbir zaman var olmam─▒┼čt─▒. M├╝sl├╝man, d├╝nyasal ve dinsel ba┼čkan aras─▒nda hi├žbir fark tan─▒maz; onun i├žin sultan ve halife ayn─▒ iktidar─▒n yaln─▒zca g├Âr├╝n├╝┼č bi├žimleridir;​ birbirlerinden ayr─▒lmayan bir ikili otoritedir. Halife de padi┼čah kadar d├╝nyasal h├╝k├╝mdard─▒r,​ yaln─▒z padi┼čah─▒n dinsel i┼člevi yoktur. Mustafa Kemal'​in buldu─ču
 +\\
 +<​php>​sayfa_numaralama(52);</​php>​
 +<​php>​esnek_yatay_reklam();</​php>​

´╗┐