´╗┐´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ ├çankaya ÔÇô I : 34


ÇANKAYA - I

FAL─░H RIFKI ATAY


Arnavutluk hareketleri s─▒ras─▒nda kurmay ba┼čkanl─▒─č─▒ etti─či Harbiye Naz─▒r─▒ Mahmut ┼×evket Pa┼ča'ya da ordu ├╝zerine fikirlerini s├Âylemi┼č, sonra:
- Pa┼čan─▒n da cemiyete s├Âz ge├žirebildi─či yokÔÇŽ demi┼čti.
─░talya'ya ge├žmek ├╝zere M─▒s─▒r'a gitti. Yan─▒nda ─░ttihat - ve - Terakki Cemiyetinin miting hatipli─čini yapan ├ľmer Naci ile fedai subaylardan Sabancal─▒ Hakk─▒ ve Yakup Cemil birlikte idi. Bunlar hem orduda, hem politikada idiler. Mustafa Kemal i├žin hi├žbir zaman anla┼čmad─▒─č─▒ Enver'le i┼čbirli─či yapmak da bir fedak├órl─▒kt─▒. Rauf Bey bu subaylar─▒ yan─▒nda g├Ârmesine ┼ča┼čt─▒─č─▒n─▒ s├Âylemesi ├╝zerine Mustafa Kemal:
- ├ľmer Naci ile eski dostlu─čum var. Konu┼čmaktan ho┼član─▒r─▒m. Ama hi├žbiri ile fikir birli─čim yok. Ne yapars─▒n─▒z, zorlay─▒c─▒ h├óller beni yol arkada┼čl─▒─č─▒na mecbur etti, cevab─▒n─▒ verdi.
Y─▒llar sonra bana, yeti┼čme yolunda Libya'da sava┼č─▒nda ikinci imtihan─▒n─▒ verdi─čini anlatm─▒┼čt─▒:
- Orada subay s─▒fatl─▒ haydutlar vard─▒. Elleri tabancalar─▒nda idi. Fedai ve kabaday─▒. Bunlar k─▒z─▒nca ├Âld├╝rmekle tan─▒nm─▒┼člard─▒. Benim i├žin ya ├Âlmek, ya bunlara emretmek l├óz─▒md─▒. Sil├óh─▒ma tutundum. ├çad─▒r alt─▒nda ┼čiddet g├Âsterdim. Sert davrand─▒m. Emirlerimi kendilerine ge├žirdim. En sonunda hepsine h├╝kmettim.
─░lk att─▒─č─▒ zar kendi hayat─▒ idi. B├Âyle ─░ttihat├ž─▒ fedailerinin kendi l├╝gatinde kar┼č─▒l─▒─č─▒ ÔÇťkasapÔÇŁt─▒.
Okurlar─▒m birinci ve ├╝├ž├╝nc├╝ imtihanlar─▒n─▒n ne oldu─čunu merak edeceklerdir. S─▒ras─▒ de─čilse de kendinden ald─▒─č─▒m gibi anlatay─▒m: ÔÇťBirinci imtihan Harbiye'de ve subay oldu─čum s─▒ralarda ba┼č─▒mdan ge├ženlerdi. ├ť├ž├╝nc├╝ imtihan, D├╝nya Harbinde beni Do─ču cephesine g├Ânderdiler. Her ┼čey bozuk. Ordu bitkin. Kendi ┼čerefimi ve orduyu kurtarmak l├óz─▒m. Uzun bir sava┼čma ile ba┼čard─▒m. Bu tecr├╝beler bana sabr─▒, bir fikre ba─članmay─▒ ve o fikirde durmay─▒ ve sonra da insanlar─▒ ├Â─čretmi┼čtir.ÔÇŁ
Sonra bak─▒┼člar─▒ p─▒r─▒ldayarak:
- Bir ger├že─či de ├Â─črenmi┼č oldum: Tehlike insandan ka├žar!
Enver Libya'da Bingazi b├Âlgesinin sivil ve asker├« idaresini ├╝st├╝ne alm─▒┼čt─▒. Enver, ─░ttihat├ž─▒ liderler s─▒ras─▒nda idi. Aralar─▒nda anla┼čmazl─▒klar ├ž─▒kaca─č─▒na ┼č├╝phe etmeyen Rauf Bey bu ┼č├╝phesini kendisine sezdirince Mustafa Kemal:
- Kar┼č─▒n─▒zda d├╝┼čman var. ─░talya ordular─▒ ile ├žarp─▒┼čmak i├žin yoktan kuvvet var etmek l├óz─▒m. Bir de siyas├« fikirler y├╝z├╝nden ayr─▒l─▒─ča d├╝┼čersek sonu bozgundur, dedi.
Rauf Bey'in belki Bingazi b├Âlgesine gitmemekli─činiz do─čru olmaz, demesi ├╝zerine de:
- Bana verilecek asker├« g├Ârevleri yerine getirmek ve siyas├« tart─▒┼čmalardan ka├ž─▒nmak karar─▒nday─▒m. Vakit ge├žirmeden d├╝┼čmanla vuru┼čmaya gidiyorum. Herhangi bir sebeple bunu yapamayacak olursam d├Ânme─či ba┼čka herhangi bir davran─▒┼čta bulunmaktan daha do─čru bulurum, cevab─▒n─▒ verdi.
Mustafa Kemal ├Ânce Tobruk'a gitti ve burada komutan bulunan Ethem Pa┼ča'n─▒n kurmayl─▒─č─▒n─▒ ├╝st├╝ne ald─▒. Tobruk'taki ─░talyan kuvvetlerine kar┼č─▒ sald─▒r─▒┼ča ge├žti. 9 Ocak Tobruk Sava┼č─▒ o ├žer├ževede ilk sava┼č ve ilk ba┼čar─▒ olmu┼čtur. Daha sonra Derne'ye giderek oradaki kuvvetlerin komutas─▒n─▒ ele ald─▒.
Sonuna kadar Derne b├Âlgesi komutanl─▒─č─▒n─▒ ba┼čar─▒ ile yapan Mustafa Kemal'in g├Âsterdi─či y├╝ksek kabiliyet oradaki muhaliflerinin de dikkatini ├žekti. Mustafa Kemal 25/26 Nisan 328 (1912) tarihi ile ve Derne Osmanl─▒ kuvvetleri komutan─▒ imzas─▒ ile yazd─▒─č─▒ bir mektupta der ki: ÔÇťBilirsin, ben askerli─čin her ┼čeyden fazla sanatk├órl─▒─č─▒n─▒ severim. Burada sanat─▒n b├╝t├╝n gereklerini uygulayacak kadar zaman ve bu zamanla edinilebilecek vas─▒talar olursa, i┼čte o vakit milletin istedi─či hizmeti yapm─▒┼č olaca─č─▒z. Hayat─▒m─▒n bug├╝n├╝ne kadar orduya faydal─▒ bir kimse olmaktan ba┼čka vicdan─▒mda bir emel beslemedim.
«   01   ...    24   25   26   27   28   29   30   31   32   33   34   35   36   37   38   39   40   41   42   43   44   ...    62   »   


´╗┐