´╗┐´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ ├çankaya ÔÇô I : 50


ÇANKAYA - I

FAL─░H RIFKI ATAY


┼×ehirler ve topraklar b─▒rakacakt─▒k. Orduyu kurtarmak i├žin ba┼čka ├žare yoktu. Ama b├Âyle bir karar vermek de g├╝├žt├╝. Git s├Âyle, yazam─▒yorsa ben dikte edeyim, dedim. Bir m├╝ddet sonra ├žekilme emrini yazm─▒┼č, getirdi. Askerlik edebiyat─▒na ├Ârnek diye al─▒nabilecek kadar iyi d├╝┼č├╝n├╝lm├╝┼č ve yaz─▒lm─▒┼čt─▒.ÔÇť
─░smet ─░n├Ân├╝, sonuna kadar da Atat├╝rk'e parlak bir kurmayl─▒k, ikinci adam'l─▒k etmi┼čtir.
Geri ├žekili┼čte ordunun en arkas─▒nda idi. Nas─▒l ki ├çanakkale sald─▒r─▒lar─▒nda en ├Ân├╝nde ise! Ona g├Âre bizim askeri panik tehlikesine u─čratmamak i├žin daima en yak─▒n─▒nda olmal─▒d─▒r. Bir asker: ÔÇťBen k├ófiri ├Âld├╝r├╝yordum. Ni├žin geri ├žekerler bizi? Ne korkakm─▒┼č kumandan! Nereye ka├žt─▒ kim bilir?ÔÇŁ diye s├Âyleniyordu. Mustafa Kemal:
- Sen o kumandan─▒ tan─▒r m─▒s─▒n? diye sordu.
Yar─▒ karanl─▒kta y├╝z├╝ne bakt─▒:
- Benim o! der. S├Âylenen er ┼ča┼čalayarak:
- HaÔÇŽ O ba┼čkaÔÇŽ dedi.
Bu arada General Mustafa Kemal'i ordu komutanl─▒─č─▒ yetkisi ile Hicaz Kuvve-i Seferiyyesi ba┼č─▒na getirmek istediler. G├Ârevi Medine'yi kurtarmak ve Hicaz'─▒ ─░ngilizlerin elinden almak olacakt─▒. ┼×am'a, d├Ârd├╝nc├╝ ordu kararg├óh─▒na geldi. Komutan ayn─▒ zamanda Bahriye Naz─▒r─▒ olan eski arkada┼č─▒ Cemal Pa┼ča idi.
Bu s─▒rada d├Ârd├╝nc├╝ orduyu tefti┼če gelece─čini bildiren Enver Pa┼ča, acaba Hicaz'dan ├žekilsek de oradaki birlikleri ve ta┼č─▒tlar─▒, sava┼č─▒ lehimize ├ževirmek i├žin, Filistin cephesine mi getirsek, diye sormu┼čtu. Mustafa Kemal'le de g├Âr├╝┼čerek Cemal Pa┼ča, Hicaz'─▒ bo┼čaltmak daha do─čru olaca─č─▒ cevab─▒n─▒ verdi. Bo┼čaltma da hayli tehlikeli idi. Be┼č y├╝z kilometre uzunlu─čundaki bir yoldan, ├Ân, yan ve arka ate┼č alt─▒nda olarak ├žekilecektik. D├Ârd├╝nc├╝ ordunun Kurmay Ba┼čkan─▒ Ali Fuad Erden (sonradan orgeneral ve harp akademisi komutan─▒) der ki: ÔÇťB├Âyle bir hareketin harp tarihinde misli yoktur. Bu i┼čin yap─▒labilmesi i├žin, Medine ve Peygamber'in kabrini savunmadan vazge├žilece─čine g├Âre, din duygular─▒n─▒n etkisi alt─▒nda bulunmayarak yaln─▒z bir stratej ve tabiyeci gibi hareket edecek azimli ve yeterli bir komutana ihtiya├ž vard─▒. Bu a┼č─▒r─▒ g├╝├ž i┼či ba┼čarabilecek adam ancak Mustafa Kemal Pa┼ča idi.ÔÇŁ
Mustafa Kemal, en do─črusu ┼čimdiye kadar kim savunmu┼čsa ├žekilmeyi de o yapmal─▒d─▒r, diyordu. Hakl─▒ idi. Ona kalsa Filistin'i gerisinde ─░ngilizlerle bo─čaz bo─čaza b─▒rak─▒p, Peygamber torunlar─▒n─▒n ─░ngilizlerle birle┼čerek sald─▒rd─▒klar─▒ Medine'ye elbette getirmeyecekti. ┼×imdi ona yaln─▒z Peygamber'in mezar─▒n─▒ d├╝┼čmana b─▒rakmak g├Ârevi y├╝kletilecekti.
Enver Pa┼ča geldi. Tefti┼čten sonra ikinci ve ├╝├ž├╝nc├╝ ordular grubu ─░zzet Pa┼ča'n─▒n komutas─▒na verilerek Mustafa Kemal Pa┼ča ikinci ordu komutanl─▒─č─▒na atanm─▒┼č, Medine'nin bo┼čalt─▒lmas─▒ da emredilmi┼čtir. Sultan Re┼čat, Medine bo┼čalt─▒l─▒rsa halifelik ve padi┼čahl─▒ktan ├žekilece─čini s├Âylemi┼čti. Sadrazam Tal├ót Pa┼ča da o ├žekilmeye kar┼č─▒ koydu. Enver Pa┼ča bo┼čaltma karar─▒n─▒ zoraki verdi─či i├žin o da vazge├žti. Fakat Medine ve Hicaz'─▒ b─▒rakmamak y├╝z├╝nden Filistin savunulmam─▒┼č, Kud├╝s d├╝┼čm├╝┼čt├╝.
Bir m├╝ddet sonra Ba─čdat'─▒ ─░ngilizden geri almak i├žin bir ordular grubuna kumanda etmek ├╝zere General Falkenhein T├╝rkiye'ye geldi. Halep'te toplanacak olan bu gruptaki yedinci ordu komutanl─▒─č─▒na Mustafa Kemal atanm─▒┼čt─▒. Mustafa Kemal b├Âyle bir seferin imk├óns─▒z oldu─čunu bilmekte idi. O s─▒rada ─░ngilizler Filistin'de sald─▒r─▒ya ge├žtiklerinden General Falkenhein komutas─▒ndaki y─▒ld─▒r─▒m ordular─▒ grubu bu sald─▒r─▒y─▒ ├Ânlemek i├žin g├Ârevlendirilmi┼čtir. Fakat Mustafa Kemal generalin tutumunu hi├ž be─čenmedi─či i├žin yedinci ordu komutanl─▒─č─▒ndan istifa etti. Yeniden ikinci orduya atand─▒ ise de onu da reddetti. Kendisine ─░stanbul'a gelmesi i├žin izin verdiler. ─░stanbul'a gelebilmesi i├žin at ve k─▒sraklar─▒n─▒ satmas─▒ l├óz─▒md─▒. Bu i┼či Cemal Pa┼ča ├╝st├╝ne ald─▒.
«   01   ...    40   41   42   43   44   45   46   47   48   49   50   51   52   53   54   55   56   57   58   59   60   ...    62   »   


´╗┐