´╗┐´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ ├çankaya ÔÇô I : 60


ÇANKAYA - I

FAL─░H RIFKI ATAY


Bununla beraber ihtiyatl─▒ olmaktan zarar gelmez diye bana da fazla bir ┼čey s├Âylemeye l├╝zum g├Ârmemi┼č. Ben verdi─čim emrin u─črayabilece─či anlay─▒┼čs─▒zl─▒─č─▒ tahmin etmi┼čtim. Onun i├žin d├╝┼čman─▒ ├žok dikkatle takip ediyordum. 19-20 Eyl├╝l gecesi kolordu komutanlar─▒n─▒ telefon ba┼č─▒na ├ža─č─▒rd─▒m ve sordum:
- Verdi─čim emri ve ona g├Âre tedbirleri ald─▒n─▒z m─▒?
- Emriniz yap─▒lm─▒┼čt─▒r, cevab─▒n─▒ verdiler.
Ben daha telefon konu┼čmas─▒n─▒ bitirmeden d├╝┼čman top├žusu hatlar─▒m─▒z ├╝zerine ate┼č etmeye ba┼člad─▒. Gece sava┼čla ge├žti. Benim ordumun sa─č kanad─▒ndaki ordu esir d├╝┼čt├╝ ve bo┼č kalan cepheden ge├žen d├╝┼čman s├╝varileri Liman von Sanders'in kararg├óh─▒n─▒ bast─▒. Ger├žek meydana ├ž─▒km─▒┼čt─▒. Fakat neye yarar?
Anlat─▒lmas─▒ uzun g├╝├žl├╝kler i├žinde nehirlerden ge├žerek, ├ž├Âllerden a┼čarak ordumu ┼×am'a kadar getirebildim. ┼×am'─▒n i├žinde bir anormallik sezindim. Bunun manas─▒n─▒ anlamak g├╝├žt├╝. Fakat ben okuldan kurmay y├╝zba┼č─▒ olarak ├ž─▒kt─▒ktan sonra ilk s├╝rg├╝n yerim olan ┼×am'─▒ tan─▒m─▒┼č oldu─čum i├žin kolayl─▒kla bize kar┼č─▒ sinsi bir haz─▒rlanma oldu─čunu anlad─▒m. ┼×am'da von Sanders'i bulaca─č─▒m─▒ san─▒yordum. B─▒rakm─▒┼č, gitmi┼č. Daha ├Ânce g├Ânderdi─čim kurmay ba┼čkan─▒m Sedat Bey'e direktif vermi┼č. Buna g├Âre ben ordumu ┼×am'─▒ savunmas─▒ i├žin d├Ârd├╝nc├╝ ordu komutan─▒ Mersinli Cemal Pa┼ča'n─▒n emrine verece─čim ve kendim Rayak taraflar─▒ndaki komutans─▒z kuvvetleri emrime almak ├╝zere hemen hareket edece─čim. Victoria otelindeki kararg├óh─▒ndan Cemal Pa┼ča'y─▒ buldum. Benim ald─▒─č─▒m direktiften onun da bilgisi vard─▒. Yedinci ordu kuvvetlerini kolordu komutanlar─▒ndan ─░smet Bey'in kumandas─▒ alt─▒nda ona teslim ettim. Ben de o gece husus├« bir trenle Rayak'a gittim. Rayak'ta von Sanders'le g├Âr├╝┼čt├╝m. Benim kararg├óh─▒m Rayak'ta, von Sanders'inki Baalbek'te idi. G├Ârd├╝─č├╝me g├Âre Rayak ├ževresinde da─č─▒n─▒k, morali bozuk, birtak─▒m insanlardan ba┼čka kuvvet denecek bir ┼čey yoktu. Erleri g├╝vendi─čim subaylar ve komutanlar taraf─▒ndan hemen toplat─▒p tefti┼č ettim. Rayak istasyonunun ate┼če verilmesini de emretmi┼čtim. Bana baz─▒ ordu komutanlar─▒n─▒n atla kuzeye ge├žtiklerini haber verdiler. ┼×am'─▒ savunacak komutan─▒n ayr─▒l─▒p gitti─či anla┼č─▒l─▒yordu. D├╝┼čmana teslim olan bir kolordunun komutan─▒n─▒n da Rayak'a geldi─čini duydum. Yan─▒ma ├ža─č─▒rtt─▒m, dedim ki:
- Kolorduyu b─▒rak─▒p Beyrut'a gittiniz. Oradan da benim yollad─▒─č─▒m trenle buraya geliyorsunuz. Kolordu denen ┼čey, kuvvet bak─▒m─▒ndan en b├╝y├╝k birliktir. Bunun komutan─▒ bir tek erini dahi kurtarmaks─▒z─▒n, bil├ókis topunu birden d├╝┼čman elinde b─▒rakarak ┼čahs─▒n─▒ kurtard─▒─č─▒ vakit, b├╝t├╝n sebepler ve ┼čartlar onun aleyhindedir. ┼×imdi size bir iyilik yapmak istiyorum. Fakat bir ┼čartla: Kumanda etmek i├žin maneviyat─▒n─▒z hen├╝z yerinde midir?
Biraz d├╝┼č├╝nd├╝kten sonra:
- Evet, dedi.
- O h├ólde Baalbek'te bekleyen Fuad Pa┼ča'n─▒n (Cebesoy) yan─▒na gidiniz, yar─▒n size bir kuvvetin kumandas─▒n─▒ verece─čim.
Bu zat benim yan─▒mdan ayr─▒lm─▒┼č ve Baalbek'e de─čil, trene binip ─░stanbul'a gitmi┼čtir.
O gece bende ┼č├Âyle bir uyanma oldu: B├╝t├╝n cephelerde ve b├╝t├╝n kuvvetler ├╝zerinde emir ve kumanda kalmam─▒┼čt─▒. ├édeta delice bir emir verdim. Bu emrin esasl─▒ noktas─▒ ┼čudur: '┼×am'da ve Rayak'ta bulunan b├╝t├╝n kuvvetler kuzeye hareket edeceklerdir.' Emrin bir kopyas─▒n─▒ bilgi edinmesi i├žin von Sanders'e g├Ânderdim. Bana kar┼č─▒ bir k├Âp├╝rme olmu┼č: ÔÇťKimdir bu adam ve ne yap─▒yor?ÔÇŁ Ben zaten bunu bekliyordum. Yapaca─č─▒m i┼čin ne oldu─čunu anlataca─č─▒mdan ┼č├╝phem olmayarak, Rayak istasyonunu yakt─▒ktan sonra, yerli halk─▒n ate┼čleri i├žinden ge├žerek Baalbek'e geldim. Oradaki kuvvetlere emrimi yerine getirmelerini s├Âyleyerek von Sanders'in bulundu─ču Humus'a ge├žtim. Gece idi. ├çok samim├« olarak al─▒nacak karar─▒n bundan ibaret oldu─čunu von Sanders'e s├Âyledim. Von Sanders ├žok asilce:
«   01   ...    50   51   52   53   54   55   56   57   58   59   60   61   62   »   


´╗┐