´╗┐´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ ├çankaya ÔÇô II : 01


ÇANKAYA - II

FAL─░H RIFKI ATAY


Nurer U─čurlu ba┼čkanl─▒─č─▒nda bir kurul taraf─▒ndan haz─▒rlanm─▒┼čt─▒r.
Dizgi - Yay─▒mlayan: Yeni G├╝n Haber Ajans─▒ Bas─▒n ve Yay─▒nc─▒l─▒k A.┼×.
Bask─▒: ├ça─čda┼č Matbaac─▒l─▒k ve Yay─▒nc─▒l─▒k Ltd. ┼×ti.
Ekim 199


├ç├ľKME

Y─▒k─▒l─▒┼č

Osmanl─▒ ├éyan Meclisi ├╝yelerinden ┼×aml─▒ Abd├╝rrahman Pa┼ča, devrinin say─▒l─▒ ┼či┼čmanlar─▒ndan biriydi. 1918 k├╝r mevsimini Karlsbad kapl─▒calar─▒nda ge├žirmi┼čti. D├Ân├╝┼čte Sadrazam Tal├ót Pa┼ča'y─▒ Berlin'den ─░stanbul'a getiren trene bindi. Sofya istasyonunda Bulgar h├╝k├╗met adamlar─▒ Tal├ót Pa┼ča'y─▒ kar┼č─▒lamaya geldiler. Sadrazam bir m├╝ddet onlarla g├Âr├╝┼čt├╝kten sonra, vagonda kendini seyredenlere i┼čitti─či haberin tats─▒zl─▒─č─▒n─▒ hissettirmemek i├žin Abd├╝rrahman Pa┼ča'ya alayc─▒ bir sesle:
- Kapl─▒calara gidiyorsun ama bir t├╝rl├╝ bu ┼či┼čmanl─▒ktan kurtulam─▒yorsun, dedi.
Abd├╝rrahman Pa┼ča:
- Evet efendim, bu semen (1) beni ├Âld├╝recek. Cevab─▒n─▒ verdi.
Tal├ót Pa┼ča trene girmi┼čti. Arkas─▒n─▒ kompart─▒mana dayay─▒p, sessizce bir ah ederek:
- Ke┼čke ben ├ÂlseydimÔÇŽ diye i├žini ├žekti.
─░stasyonda Bulgar ordusunun ├ž├Âz├╝ld├╝─č├╝n├╝ ve Sofya h├╝k├╗metinin tekli bar─▒┼č yapmak ├╝zere ─░til├óf devletlerine ba┼čvurdu─čunu ├Â─črenmi┼čti.
Berlin'den ─░stanbul'a getirdi─či m├╝jdelerin art─▒k hi├žbir de─čeri kalmam─▒┼čt─▒.
Tal├ót Pa┼ča'y─▒ o h├óli ile g├Âz├╝m├╝n ├Ân├╝ne getiriyorum. Bir y─▒l kadar ├Âzel kaleminde bulunmu┼čtum. Bu s├Âz├╝nde samim├« oldu─čuna hi├ž ┼č├╝phe etmem. G├Ân├╝lden bir vatan ve halk adam─▒ idi.
┼×aml─▒ Abd├╝rrahman Pa┼ča yerine bir ba┼čkas─▒ olup da:
- Pa┼čam, b├Âyle olaca─č─▒n─▒ bilseydiniz, Almanlarla beraber harbe girer mi idiniz? diye sorsayd─▒, acaba hi├ž olmazsa i├žinden ÔÇťEvetÔÇŁ cevab─▒n─▒ verir mi idi? Sanm─▒yorum. Fakat kendi eli ile yazd─▒─č─▒ hat─▒ralar─▒nda ni├žin bu itirafta bulunmam─▒┼čt─▒r, do─črusu bunu da pek anlam─▒yorum. Art─▒k b├╝t├╝n belgeler elimizdedir. Bu belgelerden anla┼č─▒l─▒yor ki bizim i├žin Birinci D├╝nya Harbine girmemek, ─░kinci D├╝nya Harbine kat─▒lmamak kadar kolayd─▒. ┼×├╝phesiz daha da yerinde idi.
Geriye d├Ân├╝p olup bitenleri k─▒saca g├Âzden ge├žirelim. Balkan Harbini hen├╝z kaybetmi┼čtik. T├╝kenmi┼čtik, sil├óhs─▒zd─▒k. Almanlar Marn'da durduklar─▒ i├žin iki devlet grubu, Do─ču'da ve Bat─▒'da olanca kuvvetleri ile m─▒hlanmak ├╝zere idiler.
Ni├žin girmi┼čtik? Tal├ót Pa┼ča'n─▒n hat─▒ralar─▒n─▒ okuyuncaya kadar ben de duraksamal─▒ idim. Mustafa Kemal ve ─░smet (─░n├Ân├╝) gibi askerlerin, bir├žok diplomat─▒m─▒z─▒n ve Cavit gibi h├╝k├╗met adamlar─▒n─▒n harbe girmekli─čimiz aleyhinde olduklar─▒n─▒ biliyordum. Bir k─▒t'a devletinin ─░ngiltere ile m├╝ttefiklerine kar┼č─▒ zafer kazanamayaca─č─▒ fikri, T├╝rkiye'de hemen hemen umum├« idi. Uzun s├╝recek bir harpte yenilecek devlet grubunun yan─▒nda bile bile nas─▒l ate┼če at─▒l─▒rd─▒k? Daha bir iki ay beklemi┼č olsayd─▒k, iki taraf da bizi el ├╝st├╝nde tutacakt─▒.
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   ...    71   »   


´╗┐