´╗┐´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ ├çankaya ÔÇô II : 26


ÇANKAYA - II

FAL─░H RIFKI ATAY


fikir adamlar─▒ ve yazarlar bu hataya d├╝┼čm├╝┼člerdir ve imzal─▒ makalelerinin bir gazeteyi, ne kadar s├╝rd├╝rece─či sualini kendilerine sormam─▒┼člar, sonra bir gazete yaz─▒c─▒l─▒─č─▒n─▒n ├Âzellikleri ├╝zerinde de durmam─▒┼člard─▒r. Biz okurlar─▒m─▒zla konu┼čtuklar─▒m─▒z─▒ birbirine kar─▒┼čt─▒r─▒r─▒z. Konu┼čtuklar─▒m─▒z seviyece, zevk├že a┼ča─č─▒ yukar─▒ bir ayarda olduklar─▒m─▒zd─▒r. Bunlar, ├žok defa, g├╝ndelik gazete bile okumazlar. Be─čendikleri gazete en az, ele alamad─▒klar─▒ gazete ise en ├žok satar. Evet, gazetecilik de bir ticaret ama bir fikir adam─▒ i├žin dahi incir ├╝z├╝m al─▒┼čveri┼či kadar anlamad─▒─č─▒ bir ticaret!
Mustafa Kemal de, gazetesini evinde okur. Pek ho┼čuma gider, herkesin elinde g├Ârmek sevincini tatmak i├žin erken soka─ča ├ž─▒kar. Ne kimsenin elinde, ne de sat─▒c─▒lar─▒n a─čz─▒ndad─▒r. B├Âyle bir gazete ├ž─▒kt─▒─č─▒ndan sokaktaki, tramvaydaki ve vapurdaki ┼čehirli habersiz g├Âr├╝n├╝r. H├ólbuki Mustafa Kemal meclislerinin hepsinde herkesin gazeteden haberi vard─▒r.
Gazete teknesi, incir teknesi kadar da dayanmaz. B├╝t├╝n komutanl─▒k hayat─▒ndan nesi kalm─▒┼čsa, o da en ├žok s├╝r├╝lmemesi i├žin hi├žbir sebep olmayan bu gazetede eriyip gider.
***
Mustafa Kemal'in ne saray ne h├╝k├╗metten umudu kalmam─▒┼čt─▒. Tan─▒d─▒klar─▒n─▒ ve bildiklerini arayarak veya kendini arayanlarla bulu┼čarak, bu gidi┼čle vatan─▒n hayr─▒na herhangi bir bar─▒┼č elde etmek ihtimali olmad─▒─č─▒na g├Âre, bir mill├« dayatma hareketinin haz─▒rl─▒─č─▒na ge├žiyor. Ne yapabiliriz? Fikir yoklamak ├╝zere konu┼čtuklar─▒ aras─▒nda yak─▒n arkada┼člar─▒, eski ─░ttihat├ž─▒lar, H├╝rriyet - ve - ─░til├óf├ž─▒lar, i┼čgal kuvvetleri ile birlikte ├žal─▒┼čanlar da vard─▒r. Bir g├╝n Fethi Bey ve d├Ârt arkada┼č ihtil├ólci bir komite kurmaya bile karar verdiler: Padi┼čah─▒ de─či┼čtirmek, h├╝k├╗meti devirmek, yeni bir h├╝k├╗metle daha azimli hareketlere ba┼čvurmak gibi tedbirler ├╝zerinde konu┼čuldu─ču s─▒rada d├Ârt ki┼čiden biri, ─░smail Canbulat (1) e─čer hareket ba┼čar─▒s─▒zl─▒─ča u─črarsa yedek olarak kalmas─▒ daha do─čru olaca─č─▒n─▒ s├Âyleyerek ├Âz├╝r diledi. Fethi ile bir g├Âz dan─▒┼čmas─▒ yapt─▒ktan sonra Mustafa Kemal: ÔÇťBeyefendinin kat─▒lmayaca─č─▒ bir hareket ak─▒ll─▒ca da olmayabilir. Onun i├žin cemiyeti hemen da─č─▒tal─▒mÔÇŁ dedi. ├ľyle yapt─▒lar ve Canbulat izin al─▒p gittikten sonra kalanlar cemiyeti yeniden kurmu┼č oldular.
G├╝nler ge├žtik├že Vahid├╝ddin'i ├Âld├╝rmekten veya de─či┼čtirmekten, h├╝k├╗meti d├╝┼č├╝rmekten bir ┼čey ├ž─▒kmayaca─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nd├╝ler. Yenileri de d├╝┼čman─▒n s├╝ng├╝leri kar┼č─▒s─▒nda kalmaktan kurtulamayacakt─▒. Mustafa Kemal karar─▒n─▒ vermi┼čti: ÔÇťUygun bir zaman ve f─▒rsat kollayarak ─░stanbul'dan kaybolmak, basit bir tertiple Anadolu'nun i├žine girmek, bir m├╝ddet isimsiz ├žal─▒┼čt─▒ktan sonra millete fel├óketi haber vermek!ÔÇŁ
─░├žinde saklad─▒─č─▒ bu s─▒rr─▒ vakit gelmedik├že kimseye a├žmad─▒. B├Âyle bir karar vermemi┼č gibi bulu┼čma ve konu┼čmalara devam etti. Bir g├╝n ─░smet Bey'i evine ├ža─č─▒rd─▒. ─░smet Bey (─░n├Ân├╝) bar─▒┼č konferans─▒ i├žin asker├« haz─▒rl─▒klar komisyonunda ├žal─▒┼č─▒yordu. Mustafa Kemal masan─▒n ├╝st├╝ne bir harita a├žt─▒: ÔÇťMesel├óÔÇŁ dedi, ÔÇťhi├žbir s─▒fat ve yetkim olmaks─▒z─▒n Anadolu'ya ge├žmek ve orada milleti uyand─▒rarak kurtulma ├žarelerini aramak i├žin en elveri┼čli b├Âlge ve beni o b├Âlgeye g├Ât├╝recek en kolay yol hangisi olabilir?ÔÇŁ
─░smet Bey harita ├╝zerinde derin derin d├╝┼č├╝nd├╝kten sonra:
- Yollar ├žok, b├Âlgeler ├žok, dedi.
Atat├╝rk bu haz─▒rl─▒k g├╝nleri i├žin bana demi┼čti ki: ÔÇťD├╝┼č├╝nebilirsiniz ki verilmi┼č bir karar─▒m varken onu ni├žin hemen tatbik etmiyorum? Hemen s├Âylemeliyim ki a─č─▒r ve kat'├« bir karar─▒n do─črulu─čuna inanmak i├žin vaziyeti her k├Â┼česinden ele almak, incelemek l├óz─▒md─▒r. Bir karar tatbik edilmeye ba┼čland─▒ktan sonra, ke┼čke ┼ču taraf─▒n─▒ da d├╝┼č├╝nseydik belki bir ├ž─▒kar yol bulurduk, yeniden bunca kan d├Âkme─če l├╝zum kalmazd─▒, gibi kayg─▒lara yer kalmamal─▒d─▒r. B├Âyle bir kayg─▒lanma karar sahibini yapt─▒─č─▒n─▒n do─črulu─čundan ┼č├╝pheye d├╝┼č├╝r├╝r. Bundan ba┼čka beraber ├žal─▒┼čacak olanlar, yap─▒landan ba┼čka bir ┼čey yap─▒lmak ihtimali kalmad─▒─č─▒na inanmal─▒ idiler. ─░┼čte benim m├╝tareke devrinin be┼č alt─▒ ay─▒n─▒ ─░stanbul'da ge├žirmekli─čimin sebebi budur.
«   01   ...    16   17   18   19   20   21   22   23   24   25   26   27   28   29   30   31   32   33   34   35   36   ...    71   »   


´╗┐