嚜選遛 Ana SayfaCumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar覺Kemalizmde ve Kemalizm Sonras覺nda T羹rk Kad覺n覺 - II : 02


KEMAL襤ZMDE VE KEMAL襤ZM SONRASINDA TRK KADINI - II

DR. BERNARD CAPORAL


D- Y羹ksek retim 147
襤K襤NC襤 KES襤M
Kemalizmde ve Kemalizm
Sonras覺nda T羹rk Kad覺n覺
(1919-1970)
Yeni T羹rkiye, Dou'da kad覺n覺 繹zg羹rl羹klerine kavuturmu ilk 羹lke; hakl覺 olarak kendisine, T羹rk halk覺n覺n babas覺 Atat羹rk ad覺 verilen Mustafa Kemal'in eseridir. Kukusuz yan覺nda ikinci derecede 繹nemli sad覺k 癟al覺ma arkadalar覺 vard覺, ger癟i t羹m bir halk覺n inanc覺 ve hayranl覺覺 hep onunla oldu; ancak, 羹lkesini k繹kten d繹n羹t羹rmek isteyen o ba d繹nd羹r羹c羹 devrimin program覺n覺 tek ba覺na oluturan yaln覺zca O'ydu, Mustafa Kemal'di. Bata kad覺n覺 ilgilendirenler olmak 羹zere T羹rkiye'de ger癟ekletirilmi t羹m reformlar覺n temelinde -ger癟ekten- Kemalizm vard覺r. Atat羹rk'羹n 羹lkesinde Kemalist ideolojiye bavurmaks覺z覺n kad覺n覺n kurtuluunu ele almaya kalkmak, sorunu yaln覺zca d覺 g繹r羹n羹羹 ile maddi y繹n羹 ile kavramaya mahk羶m olmak demektir. yleyse, incelememizin bir b繹l羹m羹n羹, baz覺 癟evrelerce tart覺ma konusu yap覺lsa da bug羹n bile T羹rk devletinin resmi 繹retisi olarak kalan bu ideolojiye ay覺rmam覺z gerekir. (B繹l羹m: II).
Ancak bundan sonrad覺r ki Atat羹rk'羹n sal覺覺nda ve onun 繹l羹m羹nden sonra T羹rkiye'de kad覺n覺n durumunu d繹n羹t羹recek t羹m reformlar覺n incelenmesine giriebiliriz. Bu reformlar覺 alt覺 b繹l羹m bal覺覺 alt覺nda grupland覺raca覺z:
c Kad覺n ve Eitim (B繹l羹m: III)
c Kad覺n ve Hukuk (B繹l羹m: IV)
c Ailede Kad覺n (B繹l羹m: V)
c Kad覺n ve al覺ma (B繹l羹m: VI)
c Toplumsal Yaamda Kad覺n (B繹l羹m: VII)
c Kad覺n ve Siyaset (B繹l羹m: VIII)
Ancak, bu deiik b繹l羹mlere ge癟meden 繹nce, T羹rk kad覺n覺n覺n Ulusal Kurtulu Sava覺'na kat覺lmas覺 羹zerinde durmak gerekir. T羹rklerin g繹z羹nde bu sava, tarihlerinin en onurlu ve parlak sayfalar覺 aras覺nda yer al覺r. T羹rk kad覺n覺 bu sayfalardan her birinde var olmutur. (B繹l羹m: I).
1 - T羹rk Kad覺n覺 ve Ulusal Kurtulu Sava覺
Birinci D羹nya Sava覺 ile birlikte Osmanl覺 襤mparatorluu'nun can 癟ekimesi balam覺t覺. Yenilgi ve 癟ok a覺r koullar i癟eren 30 Ekim 1918 Mondros B覺rak覺mas覺 (1) imparatorluun par癟alanmas覺n覺 haz覺rlamaktayd覺. Buna kar覺n Bakan Wilson (2) ve Lloyd George'un (3) bildirilerine dayal覺 bir umut, imparatorluun T羹rk topraklar覺n覺 koruma umudu, var olmaya devam ediyordu. Oysa bu umudu paylaanlar, bala覺klar覺n Anadolu'nun b羹y羹k bir b繹l羹m羹n羹 par癟alara ay覺rmak i癟in yapt覺klar覺 gizli antlamalardan habersizdiler.
Nitekim B覺rak覺ma'n覺n imzalanmas覺ndan az sonra Anadolu'nun b繹l羹nmesi balad覺. Boazlar ve 襤stanbul bala覺klarca g繹zetim alt覺na al覺n覺rken 襤ngilizler Karadeniz'de destek noktalar覺 ele ge癟irip Urfa, Mara ve (Gazi) Antep gibi kentleri igal ediyor; 襤talyanlar, Antalya ve Konya'ya, Frans覺zlar da Adana'ya yerleiyorlard覺. Ermenilere gelince, onlar da Dou illerinde soylar覺n覺n krall覺覺n覺 yeniden kurma sav覺yla ortaya 癟覺k覺yor. Yunanl覺larsa Trakya, Karadeniz ve Ege'de k覺p覺rdamaya balad覺ktan sonra 15 May覺s 1915'te 襤zmir'e 癟覺k覺yorlard覺 (4). Bu gelimelere kout olarak Avrupa bas覺n覺 Osmanl覺 襤mparatorluu'na
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   12   ...    53   »