´╗┐´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Cuma Kitaplar─▒ ┬╗ Yaz─▒ Devriminin ├ľyk├╝s├╝ : 16


YAZI DEVR─░M─░N─░N ├ľYK├ťS├ť

SAM─░ NAB─░ ├ľZERD─░M


Ama benim T├╝rk duyu┼člar─▒m ├╝zerinde g├Âzlemim ┼čudur ki (50) bu m├╝zik, bu yal─▒n m├╝zik, T├╝rk'├╝n ├žok geli┼čmi┼č ruh ve duyu┼čunu doyurmaya yetmez. ┼×imdi kar┼č─▒mda uygar d├╝nyan─▒n m├╝zi─či de i┼čitildi. Bu ana de─čin do─ču m├╝zi─či denilen ┼čak─▒malar kar┼č─▒s─▒nda kans─▒z gibi g├Âr├╝nen halk, hemen k─▒m─▒ldad─▒, eyleme ge├žti. Hepsi oynuyor ve ┼čen, ne┼čelidirler. Do─čan─▒n gere─čini yap─▒yorlar. Bu pek do─čald─▒r. Ger├žekte T├╝rk, yarad─▒l─▒┼čta ┼čen, ne┼čelidir. E─čer onun bu g├╝zel huyu bir zaman i├žin ay─▒rt edilmemi┼čse, kendisi kusurlu de─čildir. Kusurlu davran─▒┼člar─▒n ac─▒, felaketli sonu├žlar─▒ vard─▒r. Bunu ay─▒rt etmemek, su├žtu.
─░┼čte T├╝rk ulusu bunun i├žin kederlendi. Ama art─▒k ulus yan─▒lg─▒lar─▒n─▒ kan─▒ ile d├╝zeltmi┼čtir; art─▒k i├ži rahatt─▒r, art─▒k T├╝rk ┼čendir, yarad─▒l─▒┼č─▒nda oldu─ču gibi, art─▒k T├╝rk ┼čendir. ├ç├╝nk├╝ ona ili┼čmenin tehlikeli oldu─čunu yeniden tan─▒tlamak istemez, kan─▒s─▒ndad─▒r. Bu kan─▒ ayn─▒ zamanda dilektir.
S├Âylev bitince, halk aras─▒ndan bir kimsenin Cumhurba┼čkan─▒na co┼čku ile seslenmesi ├╝zerine Gazi aya─ča kalkarak ┼čunlar─▒ s├Âyledi:
Yurtta┼člar, arkada┼člar,
├çok s├Âz, uzun s├Âz bir ┼čey i├žin s├Âylenir: Ger├že─či anlamayanlar─▒ ger├že─če getirmek i├žinÔÇŽ Ben bu d├Ânemleri ge├žirdim.
┼×imdi s├Âzden ├žok i┼č zaman─▒d─▒r. Art─▒k benim i├žin, hepiniz i├žin ├žok s├Âz s├Âylemeye gereksinme kalmad─▒, kan─▒s─▒nday─▒m. Bundan sonra bizim i├žin ├žal─▒┼čma, eylem ve y├╝r├╝mek gerekir. ├çok i┼čler yap─▒lm─▒┼čt─▒r, ama bug├╝n yapmak zorunda oldu─čumuz son de─čil, ancak, ├žok gerekli bir i┼č daha vard─▒r: Yeni T├╝rk harflerini ├žabuk ├Â─črenmelidir. Vatanda┼ča, kad─▒na, erke─če, hamala, sandalc─▒ya ├Â─čretiniz. (50a) Bunu yurtseverlik ve ulus├žuluk ├Âdevi biliniz. Bu ├Âdevi yaparken d├╝┼č├╝n├╝n├╝z ki, bir ulusun, bir toplumun y├╝zde onu okuma yazma bilir, y├╝zde sekseni bilmez t├╝rdendir, bundan insan olanlar utanmak gerekir.
Bu ulus utanmak i├žin yarat─▒lm─▒┼č bir ulus de─čildir; ├Âv├╝nmek i├žin yarat─▒lm─▒┼č, tarihini ├Âv├╝n├žlerle doldurmu┼č bir ulustur. Ama ulusun y├╝zde sekseni okuma yazma bilmiyorsa bu yanl─▒┼č bizde de─čildir. T├╝rk'├╝n ├Âzyap─▒s─▒n─▒ anlamayarak kafas─▒n─▒ birtak─▒m zincirlerle saranlar─▒nd─▒r. Art─▒k ge├žmi┼čin yanl─▒┼člar─▒n─▒ k├Âk├╝nden temizlemek zaman─▒nday─▒z. Yanl─▒┼člar─▒ d├╝zeltece─čiz. Yanl─▒┼člar─▒n d├╝zeltilmesinde b├╝t├╝n yurtta┼člar─▒n ├žal─▒┼čmas─▒n─▒ isterim. En ├žok bir y─▒l, iki y─▒l i├žinde b├╝t├╝n T├╝rk toplumu yeni harfleri ├Â─čreneceklerdir.
Ulusumuz yaz─▒s─▒yla, kafas─▒yla b├╝t├╝n uygar d├╝nyan─▒n yan─▒nda oldu─čunu g├Âsterecektir.
Halka do─čru kadehini kald─▒rarak eskiden bunun bin kat─▒n─▒ s├╝pr├╝nt├╝l├╝klerinde gizli gizli i├žerek t├╝rl├╝ fesatl─▒klar i┼čleyen ikiy├╝zl├╝ sahteciler vard─▒. Ben sahteci de─čilim, ulusumun onuruna i├žiyorum.
(Atat├╝rk'├╝n S├Âylev ve Deme├žleri, II)
(sadele┼čtirilmi┼čtir)
III
YUNUS NAD─░'YE YAZDIRDI─×I NOT
(17/18(?) A─čustos 1928)
19.8.1928 g├╝nl├╝ ba┼čyaz─▒dan
Yunus Nadi Bey,
Bug├╝nk├╝ makalenizi okudum. Okumadan evvel okuyanlardan muhteviyat─▒n─▒n mealini dinledi─čim zaman, as─▒l maksad─▒n─▒z─▒ anlayamam─▒┼čt─▒m. Fakat okuduktan sonra g├Ârd├╝m ki maksad─▒n─▒z benim d├╝┼č├╝nd├╝klerimden ba┼čka bir ┼čey de─čildir. Filhakika, evvela yeni T├╝rk alfabesini g├╝zelce ├Â─črenmek ve ├Â─čretmek laz─▒md─▒r. Bunun i├žin de bittabi senelere ihtiya├ž yoktur. Buna nazaran makalenizdeki maksat ┼ču demek olur.
«   01   ...    06   07   08   09   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19   20   21   22   23   24   25   26   ...    43   »   


´╗┐