´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Sal─▒ Kitaplar─▒ ┬╗ Ankara An─▒t─▒ : 19


ANKARA ANITI

AUGUSTUS

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 68


Bu iki b├Âl├╝mdeki ÔÇťCumhuriyet'i kurtarmakÔÇŁ ve ÔÇťyasaya uygunÔÇŁ i┼čler yapmak s├Âzlerinin, yap─▒lan i┼člere nas─▒l ayk─▒r─▒ oldu─čunu anlatmak i├žin son bir ├Ârnek vermek isterim: Devlet arkada┼č─▒ Antonius, kendisini e─člendiren oyunculara Priene kentini, kendisine bir gece g├╝zel yemek yediren a┼č├ž─▒s─▒na Magnesia'n─▒n en g├╝zel evini (sahiplerinin iste─či d─▒┼č─▒nda ve haberleri olmadan) arma─čan etmi┼čti. ─░┼čte bu Cumhuriyet kahraman─▒, ─░├ľ 39'da Octavius ve Sex Pompeius ile yapt─▒─č─▒ ├╝nl├╝ Brindes anla┼čmas─▒ndan sonra, b├╝t├╝n yapt─▒klar─▒n─▒n ÔÇťyasaya uygunÔÇŁ oldu─ču konusunda, Senato'dan zorla bir buyrultu alm─▒┼čt─▒! Asl─▒nda, bu b├╝y├╝k Senato'ya yine Augustus ve i┼čbirlik├žileri; s─▒radan askerden tutun da Barbarlara, k├Âlelere dek, ├Ânlerine kim geldiyse ├╝ye olarak sokmu┼člard─▒. Comitialarda ise, halk─▒ kendilerine yaz─▒l─▒ olarak verilen listeleri se├žmek zorunda b─▒rakm─▒┼člard─▒.
ÔÇťRes gestaeÔÇŁde, ger├že─če uymayan ba┼čka b├Âl├╝mler, ba┼čka olaylar da vard─▒r. Augustus, XXVI. b├Âl├╝m├╝n ikinci yar─▒s─▒nda, ÔÇťBuyru─čum ve koruyuculu─čum alt─▒nda iki ordu, hemen hemen ayn─▒ zamanda biri Habe┼čistan'a, ├Âteki Arabistan'─▒n Felix denen b├Âlgesine g├Ânderildi,ÔÇŁ der ve buralar─▒n al─▒nmas─▒ndan, d├╝┼čman ordular─▒n─▒n yok edilmesinden s├Âz eyler. Augustus i├žin kendi ki┼čili─čine ba─čl─▒ zaferler olan bu i┼člerin asl─▒ bamba┼čkad─▒r. ─░lkin ─░├ľ 26'da M─▒s─▒r Prefectus'u Cornelius Gallus, t├╝m├╝yle ki┼čisel, hatta keyfi bir i┼č olarak Habe┼čistan seferine ├ž─▒kt─▒─č─▒nda, Augustus'un bundan haberi yoktu; haberi oldu─čunda da bundan ├╝rkm├╝┼č, C. Gallus'a ├ž─▒k─▒┼čmak istemi┼čti. M─▒s─▒r Prefectus'u bu sefer dolay─▒s─▒yla Roma'dan, yani Augustus'tan ne d├╝┼č├╝nce, ne de yard─▒m ald─▒; tam tersine, M─▒s─▒r Prefectusunun zenginli─čini, rahat─▒n─▒, g├Ârkemini k─▒skananlar (b├╝t├╝n soylular, Plebes tabakas─▒, ┼č├ÂvalyelerÔÇŽ), en k├╝├ž├╝k duvar─▒ndan, kald─▒r─▒m─▒ndan en b├╝y├╝k tap─▒na─č─▒na dek ba┼čkas─▒ndan, ├Âzellikle eyaletlerden ├žal─▒narak; yani eyaletler soyularak yap─▒lm─▒┼č olan Roma'da, onu h─▒rs─▒zl─▒kla su├žlay─▒nca, Augustus bu f─▒rsattan yararlan─▒p onu g├Ârevden ald─▒; eyaletinden ├ž─▒kard─▒; hatta evini elinden ald─▒. Bu konuda, ne onun daha ├Ânceki hizmetlerini, ne de Habe┼čistan'─▒ ele ge├žirmek yolundaki ba┼čar─▒lar─▒n─▒ hesaba katt─▒. Augustus bunu yaparken, belki M─▒s─▒r'da ikinci bir Antonius ├ž─▒kmas─▒ndan korkarak davranm─▒┼čt─▒. Sonu├ž ┼čudur: ÔÇťRes gestaeÔÇŁde ├Âv├╝nd├╝─č├╝ ve benimsedi─či bu seferin birinci k─▒sm─▒ndan haberi bile olmam─▒┼čt─▒r; haberi olunca da k─▒zm─▒┼čt─▒r. (Ferrero, cilt V'ten aktararak, Dion ve Amnien Marcellin.)
─░kinci evrede; Augustus yaln─▒zca Arabistan seferiyle ilgilidir. Ordunun ba┼č─▒nda ÔÇťLegatusÔÇŁ s─▒fat─▒yla Aelius Gallus vard─▒r (─░├ľ 25-3). Ama, b├╝t├╝n bir ─░talya'y─▒ doyuracak denli bol hazineler beklenen bu i┼č, hemen hemen ordunun hastal─▒ktan yok olmas─▒yla sonu├žlanm─▒┼č, ele hi├žbir ┼čey ge├žmemi┼č ve hemen geri d├Ân├╝lm├╝┼čt├╝r. Petronius'un M─▒s─▒r Prefectus'u bulundu─ču o s─▒rada, yani ─░├ľ 25'te, Habe┼člilerin M─▒s─▒r'a sald─▒r─▒s─▒ ve Philae'ye dek ilerleyi┼čleri, Habe┼člilere Petronius'un kar┼č─▒l─▒k vermesini gerektirmi┼č ve yerel nitelikte, k├╝├ž├╝k bir utku elde edilmi┼čtir. G├Âr├╝l├╝yor ki bunlar ÔÇťRes gestaeÔÇŁdeki ├Âv├╝nmelere hak verdirecek ┼čeyler de─čildir. (Ferrero, cilt V, s. 54-7; 61-2; 113-4; 117-8; 120-1.) Bu Arabistan seferinin, Hindistan-Arabistan- Akdeniz ticaret yollar─▒n─▒n elde edilmesi amac─▒yla yap─▒ld─▒─č─▒n─▒ biliyoruz. ┼×unu s├Âylemek do─čru olur: Bu seferin yap─▒ld─▒─č─▒ d├Âneme dek Hindistan-Arabistan-Akdeniz ticaret yolculu─ču (├Ârne─čin Strabon'a g├Âre, 24, XIV, XVI; Batlamyuslar=Ptol├ęm├ęs zaman─▒nda), K─▒z─▒ldeniz'in kuzeydo─čusunda, bug├╝n Yenbu─č-├╝l-Bahr├« denen eski Levko-Kome ile Akabe'nin kuzeyindeki Petro'dan Suriye'ye ge├žerek yap─▒l─▒yordu. Bu seferden sonra ve Aelius Gallus'un M─▒s─▒r Prefectusu oldu─ču zamanlardaysa K─▒z─▒ldeniz'in kuzeybat─▒s─▒ndaki Myoshormos Liman─▒'ndan a┼ča─č─▒ M─▒s─▒r'daki Caenopolis'e ge├žip Nil boyunu tutarak yap─▒lmaya ba┼člam─▒┼čt─▒r. (Strabon-24, XIV, XVI.)
─░├žten olunmay─▒┼č, ger├že─če uyulmay─▒┼č, insanca ac─▒madan yoksun olu┼č, dostluktan ve.. adaletten bir damla bile bulunmay─▒┼č gibi nedenlerle, ÔÇťRes gestaeÔÇŁnin i├žinde do─črudan do─čruya ge├žmeyen ama s├Âz├╝ edilen i┼člerin i├ž y├╝z├╝n├╝ g├Âsteren olaylar ├žoktur. Bunlar Augustus'un kaleme ald─▒─č─▒ bu belgeyi ne denli sak─▒narak kullanmak, yorumlamak gerekti─čini bug├╝n├╝n tarih├žisine buyurur.
«   01   ...    09   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19   20   21   22   23   24   25   26   27   28   29   ...    42   »   


´╗┐