´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Sal─▒ Kitaplar─▒ ┬╗ De─či┼čen Kafalar : 01


DE─×─░┼×EN KAFALAR (Bir Hint Efsanesi)

THOMAS MANN

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 25


Bu kitab─▒n haz─▒rlanmas─▒nda De─či┼čen Kafalar'─▒n (Die Vertauschten K├Âpfe) M.E.B. Alman Klasikleri Dizisindeki 1. bask─▒s─▒ temel al─▒nm─▒┼č ve ├ževiri dili g├╝n├╝m├╝z T├╝rk├žesine uyarlanm─▒┼čt─▒r.
Saadet ─░kesus Alp taraf─▒ndan ├ževrilmi┼čtir.
Yay─▒na haz─▒rlayan: Egemen Berk├Âz
Dizgi: Yenig├╝n Haber Ajans─▒ Bas─▒n ve Yay─▒nc─▒l─▒k A.┼×.
Bask─▒: ├ça─čda┼č Matbaac─▒l─▒k Yay─▒nc─▒l─▒k Ltd. ┼×ti.
Aral─▒k 1998


├ľNS├ľZ

Zaman─▒m─▒zda ya┼čayan yazarlar─▒n en ├Ânemlilerinden biri olan Thomas Mann, 6 Haziran 1875'te L├╝beck kentinde do─čmu┼čtur. Sonralar─▒ M├╝nih'e yerle┼čmi┼č olan yazar, Naziler iktidar─▒ ele al─▒nca Almanya'dan ayr─▒larak ─░svi├žre'ye ge├žmi┼č ve burada ├╝├ž y─▒l kadar kald─▒ktan sonra 1836'da Amerika'ya giderek orada yerle┼čmi┼čtir. ─░kinci D├╝nya Sava┼č─▒ sona erince yeniden Almanya'ya gelmi┼č, ama hayli so─čuk bir bi├žimde kar┼č─▒lanm─▒┼čt─▒r.
Thomas Mann, daha ├žok gen├ž ya┼čta, hen├╝z bir lise ├Â─črencisiyken ÔÇťMonatsschrift f├╝r Kunst, Literatur und PhilosophieÔÇŁyi (Ayl─▒k sanat, edebiyat ve felsefe dergisi) yay─▒mlam─▒┼čt─▒r. 1918 y─▒l─▒nda yay─▒mlad─▒─č─▒ Der kleine Herr Friedemann (K├╝├ž├╝k Bay Friedemann) adl─▒ ├Âyk├╝ kitab─▒ edebiyat ele┼čtirmenlerinin dikkatini onun ├╝zerine ├žekmi┼čti. Bundan sonra, hen├╝z ─░talya'da bulundu─ču s─▒ralarda (1897) yazmaya ba┼člad─▒─č─▒ iki ciltlik Buddenbrooks (Buddenbrooks Ailesi) adl─▒ roman─▒ ele┼čtirmenleri daha fazla ilgilendirdi. Yazar, bu kitab─▒nda, L├╝beck soylular─▒ndan tan─▒nm─▒┼č bir ailenin ya┼čam─▒n─▒ ve ├ž├Âk├╝┼č├╝n├╝ betimlemektedir. Bu yap─▒t, onu ├ža─čda┼č Alman edebiyat─▒n─▒n en ├Ân saf─▒na ge├žirmi┼čtir. Thomas Mann kendine ├Âzg├╝ ince duyu┼ču, amans─▒z ele┼čtiri ve ├ž├Âz├╝mleme yetene─či ve ├╝stat├ža deyi┼čiyle bize, varl─▒─č─▒n─▒ hissedebildi─čimiz her ┼čeyi, b├╝t├╝n incelikleriyle en kesin bi├žimde anlatmas─▒n─▒ bilir. Onda Buddenbrooks'da ku┼čaklar─▒n de─či┼čmesini betimlerken beliren bu ruhsal incelik ve ├ža─čda┼č felsefenin temel sorunlar─▒ndan birini olu┼čturan ya┼čam ve ruh aras─▒ndaki kar┼č─▒tl─▒k, onun daha sonra yazd─▒─č─▒ yap─▒tlardan K├Ânigliche Hoheit (1909), Tod in Venedik (Venedik'te ├ľl├╝m, 1913) ve iki ciltlik roman─▒ Der Zauberberg'de (B├╝y├╝l├╝ Da─č, 1922) temel bir yer alm─▒┼č, gerek ki┼čisel gerek yans─▒z ├ž├Âz├╝mlemelerinde ├Ânemli bir rol oynam─▒┼č, hatta daha da kapsaml─▒ bir durum alarak, bu kentsoylu d├╝nyas─▒nda bir sanat├ž─▒ davas─▒, Avrupa ekini alan─▒nda bir Almanl─▒k ruhu sorununa d├Ân├╝┼čm├╝┼čt├╝r.
Buddenbrook Ailesi'nden sonra kendisi ├╝zerine edinmi┼č oldu─čumuz kan─▒y─▒, 1903 y─▒l─▒nda yay─▒mlad─▒─č─▒ Tristan adl─▒ uzun ├Âyk├╝s├╝ daha da g├╝├žlendirmi┼čtir. 1911'de yazd─▒─č─▒ Tonio Kr├╝ger ayn─▒ bi├žemde yaz─▒lm─▒┼č uzun bir ├Âyk├╝d├╝r. Flaubert'in ÔÇťImpassibilitÔÇŁ, duygusuzluk, erksizlik y├╝z├╝nden ac─▒ ├žekme felsefesinin etkisi alt─▒nda kalan Thomas Mann, betimlemelerini sars─▒lmaz bir dinginlik ve yans─▒zl─▒kla ve hemen hemen bilim adamlar─▒na ├Âzg├╝ bir durulukla yapar. Deyi┼či bir m├╝zik yap─▒t─▒n─▒n bi├žimine sahiptir. T├╝mce i├žinde s├Âzc├╝─č├╝n uyumuna ├žok ├Ânem verir. ─░letken ├Ârgeler (Leitmotive) ve nakarat─▒ and─▒ran yinelemeler uyumlu bir bi├žimde d├╝zenlenmi┼čtir. Daha sonra yazd─▒─č─▒ yap─▒tlardan Unordung und fr├╝hes Leiden (D├╝zensizlik ve Erken Ac─▒, 1926) ve Mario und der Zauberer (Mario ve Sihirbaz, 1930) onun daha ├╝st├╝n bir geli┼čmeye ula┼čt─▒─č─▒n─▒ g├Âstermektedir.
Thomas Mann ba┼člang─▒├žtan beri kendi sanat ├Âzelliklerini ve ekin s─▒n─▒r─▒n─▒ sanat g├Âr├╝n├╝┼č├╝nden yal─▒t─▒lm─▒┼č olarak koruma, kendisini yazmaya y├Ânlendiren sorular─▒ a├ž─▒klama gereksinimini duymu┼čtur. Bilse und Ich (Bilse ve Ben, 1906), Rede und Antwort (Soru ve Yan─▒t, 1916), Betrachtungen eines Unpolitischen (Politikac─▒ Olmayan Bir Adam─▒n G├Âzlemleri, 1918), Bem├╝h├╝ngen (├çabalar, 1925) bu gereksinimden do─čan yap─▒tlard─▒r. Asl─▒nda tutucu olan Mann, sonralar─▒ cumhuriyet├ži demokratlara e─čilim g├Âstermi┼čtir. Von Deutscher Republik'de (Alman Cumhuriyeti ├ťzerine, 1945) yay─▒mlad─▒─č─▒ Deutsche H├Ârer'inde (Alman Dinleyiciler) ise toplumcu h├╝manist ve demokratlar─▒n Hitler'le olan sava┼č─▒mlar─▒n─▒ anlatmaktad─▒r.
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   ...    38   »   


´╗┐