´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Yolculamak ┬╗ Do─čudaki Hayalet : 04


DO─×UDAK─░ HAYALET

PIERRE LOTI

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 112


M├╝sl├╝manl─▒─č─▒ kabul etmi┼č bir Frans─▒z'─▒n torunlar─▒ olan iki k─▒zkarde┼č, Zennur ve Nuriye ile o s─▒ralar ─░stanbul'da bulunan arkada┼člar─▒ Marie-Am├ęlie, di─čer ad─▒yla Frans─▒z gazeteci Marc H├ęlys, s─▒rad─▒┼č─▒ bir ┼čeyler ya┼čamak i├žin Loti'ye mektup yaz─▒p kendisiyle tan─▒┼čmak istediklerini s├Âylerler. Tek ama├žlar─▒ e─členmektir. ─░ki y─▒l ├Âncesinde Zennur, Loti'ye bir mektup yazm─▒┼č ve Aziyad├ę'yi yay─▒nlad─▒─č─▒ i├žin te┼čekk├╝r etmi┼čtir; insan─▒n sevdi─či yazar─▒ yak─▒ndan tan─▒mak istemesi, Loti'den bir randevu koparmak i├žin iyi bir bahane olabilirdi. Bu kez Marc-H├ęlys yazar mektubu.
Mektup Loti'nin keyfini ka├ž─▒rm─▒┼čt─▒ ama her ┼čeye kar┼č─▒n randevuya gitti. ─░lk bulu┼čman─▒n ard─▒ndan ├╝├ž gen├ž kad─▒n ona bir roman ya┼čatmaya karar verdiler. Kendilerinin, ├ža─čda┼č gen├ž M├╝sl├╝man kad─▒n ruhunu temsil etti─čini san─▒yorlard─▒, onun i├žin yazaca─č─▒ bir romanla bu kad─▒n─▒n ├Âzg├╝rl├╝k davas─▒na katk─▒da bulunmas─▒n─▒ Loti'den rica etmeyi d├╝┼č├╝nd├╝ler. Bulu┼čmalar birbirini izledi, ama ├╝├ž gen├ž kad─▒n ger├žek kimliklerini gizlemeyi s├╝rd├╝rd├╝ler. Bunu f─▒rsat bilen Marc H├ęlys, Aziyade ├ža─čr─▒┼č─▒mlar─▒n─▒n yazarda uyand─▒rd─▒─č─▒ duygulardan yararlanarak hem mektuplar─▒nda, hem bulu┼čtuklar─▒ zamanlar, ├╝st├╝ kapal─▒ bi├žimde sevgisini dile getirmi┼čti. Giderek t├╝m olup bitenler bir saklamba├ž oyununa d├Ân├╝┼čt├╝. Loti ise t├╝m ku┼čkular─▒na kar┼č─▒n kendini aldatmay─▒ ye─čliyordu. Marc H├ęlys Paris'e d├Ân├╝nce bu g├╝ld├╝r├╝y├╝ noktalamak gerekti. Marc H├ęlys, kendini Loti'ye tan─▒tt─▒─č─▒ adla Leyla, ailesinin kendisini istemedi─či biriyle evlenmeye zorlamas─▒ ├╝zerine intihar etmeden ├Ânce, Loti'ye son bir mektup yazacak ve a┼čk─▒n─▒ itiraf edecekti! Bu aldatmaca, Loti'nin ├Âl├╝m├╝nden sonra, Marc H├ęlys Le secret des D├ęsenchant├ęes'yi yay─▒nlay─▒nca ayd─▒nl─▒─ča ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Pierre Loti'nin bu ya┼čad─▒klar─▒n─▒ anlatan roman b├╝y├╝k ba┼čar─▒ kazanm─▒┼čt─▒r.
Loti, 1910 y─▒l─▒nda emeklili─čini ister. Altm─▒┼č ya┼č─▒ndad─▒r. 1910 a─čustosunda alt─▒nc─▒ kez ─░stanbul'a gelir, 15 A─čustos-22 Ekim 1910 tarihleri aras─▒nda dokuz hafta kal─▒r. ─░stanbul'a, roman─▒nda ad─▒n─▒ Cenan koydu─ču Leyla, dolay─▒s─▒yla Marc H├ęlys hakk─▒ndaki ger├že─či ├Â─črenmek ├╝zere gelmi┼čtir. Birka├ž g├╝n Kontes Ostrorog'a konuk olur, ard─▒ndan ├çemberlita┼č'ta tuttu─ču bir eve yerle┼čir. K─▒sa s├╝re sonra hastalan─▒nca hastahaneye yatar, Frans─▒z konsolosunun Ortak├Ây'deki yazl─▒k konutunda uzun bir iyile┼čme d├Ânemi ge├žirir. ├ľte yandan Cenan ve arkada┼člar─▒ hakk─▒ndaki t├╝m ara┼čt─▒rmalar─▒ sonu├žsuz kal─▒r. 23 Ekim 1910 g├╝n├╝, bir daha hi├ž gelmeyece─čini sanarak T├╝rkiye'den ayr─▒l─▒r.
─░talya 1911 Eyl├╝l├╝nde Trablus'a sald─▒r─▒nca yaln─▒z Pierre Loti buna kar┼č─▒ ├ž─▒kt─▒. 3 Ocak 1912 tarihli Figaro'da ├ž─▒kan yaz─▒s─▒nda Ben yaln─▒z ─░talyanlar'─▒ de─čil, hepimizi, kendine H─▒ristiyan diyen b├╝t├╝n Avrupa halklar─▒n─▒ ├╝z├╝nt├╝yle protesto ediyorum diyor, yaz─▒s─▒n─▒ ┼č├Âyle s├╝rd├╝r├╝yordu: Kendine H─▒ristiyan diyen Avrupa'n─▒n g├Âz├╝nde b├╝t├╝n ├╝lkelerin M├╝sl├╝manlar─▒ avlanmas─▒na izin verilen av hayvanlar─▒d─▒r. [ÔÇŽ] T├╝rkiye kendisine b├Âyle davran─▒lmas─▒na raz─▒ gelmeyecektir. [ÔÇŽ] T├╝rkiye korkulacak bir sava┼č├ž─▒d─▒r, gururlu ve kahraman ordusuyla kan─▒n─▒n son damlas─▒na kadar kendini savunacakt─▒r. Bu, Do─ču'nun gizemine tutkun, T├╝rkler'e duygusal yak─▒nl─▒k duyan Pierre Loti de─čil, t├╝m├╝yle siyasal tav─▒r sergileyen, g├╝d├╝ml├╝ bir yazard─▒r. ─░talya kar┼č─▒t─▒ bu yaz─▒dan dolay─▒ aboneli─čini iptal edenlerin ├žoklu─ču Figaro'nun m├╝d├╝r├╝ Gaston Calmette'i g├╝├ž durumda b─▒rakt─▒.
1912 Lozan Antla┼čmas─▒'yla Trablusgarp ve Bingazi'nin ─░talya'ya verilmesinin hemen ard─▒ndan Birinci Balkan Sava┼č─▒ patlak verdi. Loti sesini y├╝kseltmekte gecikmedi, altm─▒┼č ya┼č─▒n─▒ ge├žmi┼č olmas─▒na kar┼č─▒n giderek artan bir ate┼č ve co┼čkuyla T├╝rkiye'yi savunmaya koyuldu. Emekli oldu─ču i├žin, ta┼č─▒d─▒─č─▒ ├╝niforman─▒n yazd─▒klar─▒n─▒ k─▒s─▒tlamas─▒ s├Âz konusu de─čildi art─▒k. ├ľnce, Figaro'da sonra Gil Blas'da s├╝rd├╝rd├╝─č├╝ yaz─▒larla Avrupa'y─▒ k├╝├ž├╝k Balkan devletlerinin su├ž orta─č─▒ ilan etti. Katil T├╝rkler diye man┼četler atan bas─▒na, T├╝rkler'e kara ├žalmaya u─čra┼čan sat─▒lm─▒┼č yazar bozuntular─▒na ate┼č p├╝sk├╝r├╝yordu. Avrupa'da [T├╝rkler'i] destekler g├Âr├╝nenlerin t├╝m├╝ bug├╝n onlar─▒ a┼č─▒r─▒ bir rahatl─▒kla reddediyor, hakaret ya─čd─▒ran bas─▒n, onlar─▒ korumay─▒ ├╝stlenmi┼č siyaset├žiler ve bir zamanlar dost olduklar─▒n─▒ ilan eden Bat─▒l─▒ G├╝├žler, hepsi onlar─▒ ortada b─▒rak─▒yor diyordu. 22 Ocak 1913'de Turquie agonisante piyasaya ├ž─▒kt─▒. Bu kitap, mektuplardan ve makalelerden olu┼čan bir derlemedir.
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   12   13   14   ...    44   »   


´╗┐