´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Sal─▒ Kitaplar─▒ ┬╗ Dr. Jekyll ve Mr. Hyde : 01


DR. JEKYLL VE MR. HYDE

ROBERT LOUIS STEVENSON

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 17


Bu kitab─▒n haz─▒rlanmas─▒nda, Dr. Jekyll ve Mr. Hyde'─▒n M.E.B. ─░ngiliz Klasikleri dizisinde yay─▒nlanan ilk bask─▒s─▒ temel al─▒nm─▒┼č ve ├ževiri dili g├╝n├╝m├╝z T├╝rk├žesine uyarlanm─▒┼čt─▒r.
Yay─▒na haz─▒rlayan: Egemen Berk├Âz
Dizgi: Yenig├╝n Haber Ajans─▒ Bas─▒n ve Yay─▒nc─▒l─▒k A.┼×.
Bask─▒: ├ça─čda┼č Matbaac─▒l─▒k Yay─▒nc─▒l─▒k Ltd. ┼×ti.
Zarife La├žinler taraf─▒ndan ─░ngilizce'den ├ževrilmi┼čtir.
Ekim 1998


├ľns├Âz

Robert Louis Stevenson (1850-1894), kitap├ž─▒klar─▒, ├žocuk masallar─▒, ┼čiirleri ve ÔÇťDefine Adas─▒ÔÇŁ, ÔÇť├çal─▒nm─▒┼č ├çocukÔÇŁ, ÔÇťDr. Jekyll ve Mr. HydeÔÇŁ gibi romanlar─▒yla ─░ngiltere'de b├╝y├╝k bir okuyucu kitlesine ula┼čm─▒┼č romantik bir yazard─▒r.
Stevenson, 1850 y─▒l─▒nda Edinbourgh'da do─čdu. Ailesinin tek ├žocu─čuydu; ├žok duyarl─▒, zeki, zay─▒f ve ├želimsiz bir ├žocuktu. Bu nedenle m├╝hendislikten, daha sonra da avukatl─▒ktan vazge├žerek, k├╝├ž├╝k ya┼čta ba┼člad─▒─č─▒ yaz─▒ sanat─▒n─▒ ilerletti. Eline ne ge├žerse okurdu. Sa─čl─▒─č─▒n─▒n bozuklu─ču d├╝zenli ├Â─črenim g├Ârmesine engel oldu. Yetene─či daha pek k├╝├ž├╝k ya┼čtayken belirmi┼čti. On ├╝├ž ya┼č─▒ndayken bir dergiye ba┼čyazar oldu ve bu i┼či ├╝├ž y─▒l s├╝rd├╝rd├╝. On alt─▒ ya┼č─▒nda, kitaplar─▒n─▒; ┼čiirlerini ve romanlar─▒n─▒ yazmaya ba┼člad─▒. G├╝ney ─░ngiltere, Fransa, ─░talya, Alpler, Kaliforniya ve g├╝ney denizlerindeki adalar─▒ gezdi. Ba┼čtan ba┼ča ser├╝venli bir ya┼čam ge├žirdikten sonra, k─▒rk d├Ârt ya┼č─▒nda, bir g├Â─č├╝s hastal─▒─č─▒ndan ├Âld├╝.
ÔÇťDr. Jekyll ve Mr. HydeÔÇŁ adl─▒ yap─▒t─▒nda anlat─▒m─▒ a├ž─▒k, yetkin, yerine g├Âre ok┼čay─▒c─▒ ve yerine g├Âre tedirgin edicidir. Bu kitapta Stevenson, bir bilin├žalt─▒ sorununu ustal─▒kla ortaya koyuyor. Yap─▒t─▒n simgesel bir niteli─či vard─▒r. Bu bak─▒mdan, Frans─▒z yaz─▒n─▒n─▒n Stevenson ├╝zerinde etkisi oldu─ču s├Âylenebilir; Frans─▒z yaz─▒n─▒nda do─čalc─▒l─▒k ve simgecilik ak─▒mlar─▒ egemenken, Stevenson da Fransa'dayd─▒. Yap─▒t, ahlak ├╝zerine simgesel bir ├Âyk├╝d├╝r. ÔÇťPrince OttoÔÇŁ, ÔÇťThe Treasure of FranchardÔÇŁ ve ÔÇťMarkheimÔÇŁ adl─▒ romanlar─▒ gibi bu garip roman da iki ki┼čili─čin ├ževresinde d├Ân├╝yor. ─░nsan, ahlak─▒n─▒n k├Ât├╝ yanlar─▒yla oyun oynayabilir ama sonunda kesinlikle cezas─▒n─▒ g├Âr├╝r. ─░yilik ├Ârne─či olan onurlu bir doktor, buldu─ču bir ilac─▒n etkisiyle, k├Ât├╝l├╝─č├╝n ta kendisi olan g├╝nahk├ór bir iblise d├Ân├╝┼č├╝yor. Bu ki┼čilik alt─▒nda ├Ânce zevk i├žin yapt─▒─č─▒ k├Ât├╝l├╝kler, zaman ge├žtik├že onu pen├žesine al─▒yor ve feci bir sona s├╝r├╝kl├╝yor.
G├╝├žl├╝ bir d├╝┼člem g├╝c├╝nden do─čmu┼č olan bu yap─▒tta ahlaksal ama├žla ser├╝ven el ele vermi┼čtir. Yap─▒t, co┼čku ve ya┼čamla doludur. Stevenson, hem bir Frans─▒z gibi g├╝zel bir bi├žemle yaz─▒yor hem de bir ruh├ž├Âz├╝mc├╝ gibi derin ├ž├Âz├╝mlere giri┼čiyor. Bundan ba┼čka, yap─▒t─▒n b├╝t├╝n├╝ndeki stoik d├╝┼č├╝nce de g├Âzden ka├žm─▒yor: Ya┼čam, en a─č─▒r ko┼čullar alt─▒nda da olsa, cesaretle ya┼čanmal─▒d─▒r.

Zarife La├žinler

«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   ...    50   »   


´╗┐