´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Sal─▒ Kitaplar─▒ ┬╗ Mektuplar : 16


MEKTUPLAR

PLATON

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 76


beni de ├ža─č─▒raca─č─▒n─▒ s├Âyledi ve Dion'dan ├╝lkeden uzakla┼čmas─▒n─▒, bunu bir s├╝rg├╝n de─čil de bir yer de─či┼čtirme saymas─▒n─▒ istedi. Ben de ancak bu ko┼čullarla geri gelebilece─čimi s├Âyledim. Bar─▒┼č olunca, Dionysios beni ├ža─č─▒rd─▒; Dion'un bir y─▒l daha beklemesini istedi. Bana gelince, ne olursa olsun, kesinlikle gelmemi istiyordu. Sicilya'dan gelen haberlere g├Âre, Dionysios felsefeye b├╝y├╝k bir sevgiyle ba─članm─▒┼čt─▒; onun i├žin Dion beni, Dionysios'un bu ├ža─čr─▒s─▒n─▒ geri ├ževirmemem i├žin s─▒k─▒┼čt─▒r─▒p duruyordu. Bense, bir├žok gencin felsefeye b├Âyle s─▒k─▒ s─▒k─▒ ba─čland─▒─č─▒n─▒ biliyordum ve hi├ž olmazsa o zaman, Dion'la Dionysios'u dinlemememin daha iyi olaca─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nd├╝m; ├žok ya┼čl─▒ oldu─čumu, verilen s├Âz├╝n tutulmad─▒─č─▒n─▒ ileri s├╝rerek yan─▒t verdim; Dion'u da, Dionysios'u da k─▒rd─▒m.
Bu s─▒ra, anla┼č─▒lan, Arkhytas Dionysios'un yan─▒na gitmi┼č (Sicilya'dan ayr─▒lmadan ├Ânce, Arkhytas ve Tarantolularla Dionysios aras─▒nda konukluk ve dostluk ba─člar─▒ kurmu┼č, ondan sonra ayr─▒lm─▒┼čt─▒m): o zaman Syrakusa'da Dion'un konu┼čmalar─▒n─▒ dinlemi┼č kimselerle o konu┼čmalar─▒ bunlardan duymu┼č ba┼čka kimseler, kafalar─▒ iyi kavrayamad─▒klar─▒ bir s├╝r├╝ felsefe d├╝zg├╝s├╝yle dolu birtak─▒m adamlar vard─▒. Bunlar, Dionysios'un benim b├╝t├╝n ├Â─čretimi dinlemi┼č oldu─čuna inanarak, bu d├╝zg├╝leri onunla tart─▒┼čmak istiyorlard─▒ san─▒yorum. Kendisine ├Â─čretilen ┼čeyleri kolayca kavrayan ve son derece kuruntulu olan Dionysios da, bu tart─▒┼čmalardan san─▒r─▒m zevk al─▒yor ve yan─▒nda ilk kez bulundu─čum zaman, benden hi├žbir ders almad─▒─č─▒ ortaya ├ž─▒kaca─č─▒ i├žin ├žok utan─▒yordu. O zaman derslerimi ni├žin dinlemedi─čini de yukarda anlatt─▒m. Yurduma sa─č salim d├Ân├╝p, yukarda s├Âyledi─čim gibi, Dionysios'un ikinci ├ža─čr─▒s─▒n─▒ geri ├ževirince, san─▒yorum ki Dionysios bunu onuruna yediremedi; yarad─▒l─▒┼č─▒, huyu ve ya┼čay─▒┼č─▒n─▒ denedi─čimden art─▒k kendisini a┼ča─č─▒ g├Ârd├╝─č├╝m├╝ ve dar─▒ld─▒─č─▒m i├žin saray─▒na gelmedi─čimi sanacaklar diye korktu.
Ama her ┼čeyi oldu─ču gibi s├Âylemem do─čru olacakt─▒r: b├╝t├╝n olup bitenleri i┼čittikten sonra, felsefemi a┼ča─č─▒ g├Ârecek ya da Tyrannos'un zek├ó g├Âsterdi─či sonucuna varacak kimseler olacakm─▒┼č, benim i├žin hi├ž ├Ânemi yok. Ger├žek ┼ču ki, Dionysios dile─čini ├╝├ž├╝nc├╝ kez yineleyerek, yolculu─čumu kolayla┼čt─▒rmak i├žin bir ├╝├ž ├žifte k├╝rekli yollad─▒. Arkhytas'─▒n ├Â─črencilerinden olan ve Sicilyal─▒lar aras─▒nda en ├žok de─čer verdi─čimi sand─▒─č─▒ Arkhedemos'u ve tan─▒d─▒─č─▒m ba┼čka Sicilyal─▒lar─▒ da birlikte g├Ânderdi. Hepsi de bana ayn─▒ haberi getirdi: Dionysios, felsefede ┼ča┼č─▒lacak derecede ilerlemi┼čti. Dion'a besledi─čim duygular─▒, Dion'un da hemen gemiye binip Syrakusa'ya gitmemi istedi─čini bildi─činden, uzun da bir mektup g├Ândermi┼čti. Bunlar─▒ g├Âz ├Ân├╝nde tutarak yazm─▒┼č oldu─ču mektup a┼ča─č─▒ yukar─▒ ┼č├Âyle ba┼čl─▒yordu: ÔÇťDionysios'tan Platon'aÔÇŁ ve o geleneksel hat─▒r sormalar─▒ndan sonra do─črudan do─čruya ┼č├Âyle yaz─▒yordu: ÔÇťDileklerimi kar┼č─▒lar, hemen ┼čimdi Syrakusa'ya gelirsen, Dion'un i┼čleri istedi─čin gibi d├╝zenlenecektir, ├ž├╝nk├╝ akla uygun ┼čeyler isteyece─činden eminim. Ben de hi├žbir ┼čey esirgemeyece─čim; gelmezsen, ne Dion'un kendisi, ne de ├ž─▒karlar─▒n─▒ ilgilendiren i┼čler istedi─čin gibi d├╝zenlenecektir.ÔÇŁ ─░┼čte bu konuda b├Âyle diyordu; mektubun geri kalan b├Âl├╝m├╝nden s├Âz etmek yersiz ve uzun olur. Bundan ba┼čka, Arkhytas'dan da, Tarantolulardan da bir├žok mektup al─▒yordum; Dionysios'un felsefeye g├Âsterdi─či sevgiyi ├Âv├╝yorlar, gelmezsem onunla aralar─▒nda kurmu┼č oldu─čum dostlu─čun bir daha yenilenemeyecek bi├žimde bozulaca─č─▒n─▒ ve bu dostlu─čun siyaset bak─▒m─▒ndan hi├ž de ├Ânemsiz olmad─▒─č─▒n─▒ s├Âyl├╝yorlard─▒. Her yandan dilekler kar┼č─▒s─▒nda kalm─▒┼čt─▒m. Sicilya ve ─░talya'dan beni kendi ├╝lkelerine ├žekmek istiyorlar; Atina'dansa, beni sanki yurt d─▒┼č─▒na ├ž─▒karmak i├žin yalvar─▒p yakar─▒yorlar; hep ayn─▒ g├Âr├╝┼č├╝ ileri s├╝r├╝yorlard─▒: Dion'a, konuklar─▒ma, Tarantolu dostlar─▒ma s─▒rt ├ževirmemeliydim. Bana gelince, ├Ânemli konular─▒n konu┼čuldu─čunu duyan yetenekli bir gencin, en iyi ya┼čay─▒┼ča sevgi ba─člamas─▒nda ┼ča┼č─▒lacak bir ┼čey olmad─▒─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmeye ba┼člam─▒┼čt─▒m. As─▒l ger├že─čin ne oldu─čunu anlamak, bu g├Ârevden ka├žmamak; s├Âylenenler do─čruysa ger├žekten a─č─▒r bir sorumluluk alt─▒nda kalmamak gerekiyordu.
B├Âyle d├╝┼č├╝nerek her ┼čeye g├Âz├╝m├╝ kapad─▒m ve kayg─▒yla, hi├ž de uygun olmayan ├Ânsezilerle yola ├ž─▒kt─▒m; Sicilya'ya geldim. ├ť├ž├╝nc├╝ kadehimi, kurtar─▒c─▒ Zeus'un onuruna d├Âkmem gerek; ├ž├╝nk├╝ ├žok ┼č├╝k├╝r kurtuldum. Bu kurtulu┼ču, Tanr─▒'dan sonra Dionysios'a bor├žluyum. Bir├žok kimse beni ├Âld├╝rtmek istedi─či halde, o sayg─▒l─▒ davrand─▒, buna engel oldu.
«   01   ...    06   07   08   09   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19   20   21   22   23   24   25   26   ...    28   »   


´╗┐