´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Sal─▒ Kitaplar─▒ ┬╗ Oyunculuk ├ťzerine Ayk─▒r─▒ D├╝┼č├╝nceler : 25


OYUNCULUK ├ťZER─░NE AYKIRI D├ť┼×├ťNCELER

DENIS DIDEROT

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 92


g├Ârenlerin duygusuna seslenmek ve bu g├Âr├╝n├╝┼člere ├Âyk├╝nerek onlar─▒ aldatmakt─▒r. Ama ├Âyle bir ├Âyk├╝nme ki, her ┼čeyi kafalar─▒nda b├╝y├╝ts├╝n ve d├╝┼č├╝nme y├Ântemlerinin kural─▒ olsun. ├ç├╝nk├╝ i├žimizde olup bitenleri ba┼čka t├╝rl├╝ kavraman─▒n onlarca olana─č─▒ yoktur. Ger├žekten, biz fark─▒na varmad─▒ktan sonra, onlar ister duysunlar, ister duymas─▒nlar; bunun ne ├Ânemi olur?
├ľyleyse en yetkin bi├žimle d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝ ├╝lk├╝sel bir ├Ârne─če g├Âre, bu g├Âr├╝n├╝┼čleri en iyi kavray─▒p en iyi belirten kimse, en b├╝y├╝k oyuncudur.
─░K─░NC─░ - B├╝y├╝k oyuncuya en az d├╝┼člemleme pay─▒ b─▒rakan kimse de, en b├╝y├╝k tiyatro yazar─▒d─▒r.
B─░R─░NC─░ - Ben de onu s├Âyleyecektim. K├Âkl├╝ bir tiyatro al─▒┼čkanl─▒─č─▒yla, insan ya┼čama da tiyatro g├Âsteri┼čini uygular ve herkesin kar┼č─▒s─▒na Brutus, Cinna, Mithridate, Corn├ęille, M├ęrope, Pomp├ęe edas─▒yla ├ž─▒karsa, ne olur bilir misiniz; b├╝y├╝k ya da k├╝├ž├╝k, do─čan─▒n yaratt─▒─č─▒ belli ├žapta bir ruha, bizim olmayan a┼č─▒r─▒ ve dev gibi bir ruhun g├Âr├╝n├╝┼člerini eklemek olur; sonu├žta, biz g├╝l├╝n├ž d├╝┼čeriz.
─░K─░NC─░ - B├╝t├╝n bunlar, masumca ya da ┼čeytanl─▒kla, oyuncu ve yazarlara y├Âneltilmi┼č ne keskin bir yergi!
B─░R─░NC─░ - Bu da ne demek?
─░K─░NC─░ - Bana kal─▒rsa herkes, g├╝├žl├╝ ve b├╝y├╝k bir ruha sahip olabilir; bence herkeste kendi ruhunun tavr─▒, s├Âz├╝ ve davran─▒┼č─▒ bulunabilir. San─▒ma g├Âre, ger├žek b├╝y├╝kl├╝─č├╝n g├Âr├╝n├╝┼č├╝, hi├žbir zaman g├╝l├╝n├ž olmaz.
B─░R─░NC─░ - Peki, bundan ne sonu├ž ├ž─▒k─▒yor?
─░K─░NC─░ - Ah hain! Onu kendiniz ├ž─▒karmay─▒ g├Âze alam─▒yorsunuz da, herkesin sizin yerinize beni ay─▒plamas─▒n─▒ istiyorsunuz. Pek iyi! Sonu├ž ┼ču ki, ger├žek a─člat─▒n─▒n ne oldu─ču hen├╝z anla┼č─▒lmam─▒┼čt─▒r ve eskiler ona belki bizden ├žok daha yak─▒nd─▒lar.
B─░R─░NC─░ - Do─črusu, Philoktetes'in, Ulysse'e uyarak ├žald─▒─č─▒ Herakles'in oklar─▒n─▒ kendisine geri veren Neoptolemos'a b├╝y├╝k bir yal─▒nl─▒k ve ye─činlikle ┼ču s├Âzleri s├Âylemesine bay─▒l─▒r─▒m: ÔÇťYapt─▒─č─▒n i┼či g├Ârd├╝n m├╝? Bilmeden bir zavall─▒y─▒ ac─▒ ve a├žl─▒ktan ├Âlmeye mahk├╗m ettin. Yapt─▒─č─▒n h─▒rs─▒zl─▒k bir ba┼čkas─▒n─▒n su├žudur, oysa ┼čimdi, kendin pi┼čmans─▒n. Hay─▒r, yaln─▒z olsayd─▒n b├Âyle bir al├žakl─▒k yapmak akl─▒na gelmezdi. D├╝┼č├╝n, ├žocu─čum; d├╝┼č├╝n de, sen ya┼čta, yaln─▒zca namuslu insanlarla d├╝┼č├╝p kalkman─▒n nas─▒l da gerekli oldu─čunu anla. ─░┼čte bir haydutla arkada┼čl─▒k etmenin neye mal oldu─čunu g├Ârd├╝n. Ni├žin bu yarat─▒l─▒┼čta bir herifle dostluk edersin? Baban─▒n sana arkada┼č ve dost diye se├žti─či adam, o mudur? Yan─▒na ordunun en se├žkin askerlerinden ba┼čkas─▒n─▒ sokmayan o sayg─▒de─čer baba, seni Ulysse ile birlikte g├Ârseydi, ne derdi?ÔÇŁ Bu s├Âzlerde sizin, benim o─čluma; benim de, sizin o─člunuza s├Âyleyeceklerimizden ba┼čka bir ┼čey var m─▒?
─░K─░NC─░ - Hay─▒r.
B─░R─░NC─░ - Ama nas─▒l da g├╝zel!
─░K─░NC─░ - Ku┼čkusuz!
B─░R─░NC─░ - Sahnede s├Âylenen bu s├Âzler, toplumda, aram─▒zda bamba┼čka bir edayla m─▒ s├Âylenir?
─░K─░NC─░ - Yoo, sanmam.
B─░R─░NC─░ - Peki, b├Âyle bir eda, toplumda, aram─▒zda g├╝l├╝n├ž olur mu?
─░K─░NC─░ - Kesinlikle olmaz!
B─░R─░NC─░ - Olaylar ne denli g├╝├žl├╝ ve s├Âzler ne denli yal─▒n olursa, o denli ho┼čuma gider. Korkar─▒m ki, y├╝z y─▒l s├╝reyle, Madrid cakac─▒l─▒─č─▒n─▒ Roma kahramanl─▒─č─▒ sanm─▒┼č ve a─člat─▒ perisinin edas─▒n─▒, destan perisinin diliyle kar─▒┼čt─▒rm─▒┼č─▒z.
«   01   ...    15   16   17   18   19   20   21   22   23   24   25   26   27   28   29   30   31   32   33   34   »   


´╗┐