´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Yolculamak ┬╗ Taras Bulba - I : 02


TARAS BULBA - I

NİKOLAY VASİLYEVİÇ GOGOL

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 98


Daha 22 ya┼č─▒ndaki yazar─▒n kendine duydu─ču g├╝ven tamd─▒r art─▒k. Bu arada Petersburg ├ťniversitesi'nde ald─▒─č─▒ tarih profes├Ârl├╝─č├╝ g├Ârevi Gogol'├╝n tarih konusuna e─čilmesini sa─člad─▒. 1835'te, ÔÇťDikanka Yak─▒nlar─▒ndaki Bir ├çiftlikte GecelerÔÇŁin uzant─▒s─▒ olan, ÔÇťTaras BulbaÔÇŁn─▒n da i├žinde bulundu─ču ÔÇťMirgorod ├ľyk├╝leriÔÇŁ yay─▒nland─▒.
Pu┼čkin'le tan─▒┼č─▒p yak─▒nla┼čmas─▒ sonucunda Gogol'├╝n ilk yap─▒tlar─▒ndaki alayc─▒, ÔÇťkayg─▒s─▒zÔÇŁ hava de─či┼čmeye ba┼člam─▒┼čt─▒r. Gogol, ÔÇťGecelerÔÇŁi anlat─▒┼č─▒ndaki ne┼čeli g├╝l├╝c├╝klerden ÔÇťPetersburg ├ľyk├╝leriÔÇŁ, ÔÇťM├╝fetti┼čÔÇŁ, ÔÇť├ľl├╝ CanlarÔÇŁdaki ac─▒ toplumsal ta┼člamaya ge├ži┼čini Pu┼čkin'in etkisine, dahas─▒ do─črudan do─čruya i┼če kar─▒┼čmas─▒na bor├žludur. Ne yaz─▒k ki bu ac─▒ toplumsal ta┼člama, ba┼čkent b├╝rokrasisinin ho┼čuna gitmedi. Sibirya'ya s├╝rmekle g├Âz├╝n├╝ korkutan bu ├ževrelerin bask─▒s─▒yla moral dengesi bozulan Gogol, ├╝lke d─▒┼č─▒na ├ž─▒kt─▒. 1836 - 1848 y─▒llar─▒ aras─▒nda k─▒sa s├╝relerle Rusya'ya d├Ânerek ├že┼čitli Avrupa ├╝lkelerinde 12 y─▒l─▒ ge├žirdi. Fakat yurt d─▒┼č─▒nda kald─▒─č─▒ s├╝rece hep ├╝lkesini ├Âzledi, yap─▒tlar─▒na ├╝lkesini konu etti. Pu┼čkin'in d├╝elloda ├Âld├╝r├╝lmesi olay─▒ndan sonra ├Ânemli bir deste─čini yitiren Gogol, yazd─▒klar─▒n─▒n do─črulu─čundan ku┼čkulanmaya ba┼člad─▒. Gene de b├╝y├╝k ozan Pu┼čkin'e verdi─či s├Âzde durarak ÔÇť├ľl├╝ CanlarÔÇŁ adl─▒ destans─▒ yap─▒t─▒n─▒ tamamlad─▒. Daha sonra, i├žine girdi─či dinsel havan─▒n da etkisiyle ÔÇť├ľl├╝ CanlarÔÇŁ─▒n ikinci cildini yazd─▒, ama be─čenmedi─či i├žin bas─▒lan kitaplar─▒n─▒n hepsini yakt─▒.
Kud├╝s'e gidip ÔÇťhac─▒ÔÇŁ olmas─▒ bu s─▒ralara rastlamaktad─▒r. ├ťlkesine d├Ând├╝kten sonra, huzur bulmak i├žin s─▒─č─▒nd─▒─č─▒ dinsel ortam; yobaz din adamalar─▒, gericiler ├ževresi Gogol'├╝ b├╝t├╝n yazd─▒klar─▒n─▒ yads─▒maya zorlad─▒. Bu ki┼čilerin bask─▒s─▒yla yazar yeni ba┼čtan yazd─▒─č─▒ ÔÇť├ľl├╝ CanlarÔÇŁ─▒n ikinci cildini bir daha yakt─▒. 1852 y─▒l─▒ndaysa, ge├žirdi─či ruhsal bunal─▒mlara dayanamay─▒p nerdeyse ├ž─▒ld─▒rarak ├Âld├╝.
Yukar─▒da tam bir listesini vermeye ├žal─▒┼čt─▒─č─▒m─▒z az say─▒da fakat ├Âzl├╝ yap─▒tlar toplam─▒n─▒ 43 y─▒ll─▒k k─▒sa ya┼čam s├╝resinde verebilen Gogol, Rus edebiyat─▒n─▒n temel ta┼člar─▒ndan biridir. O olmasa herhalde en az─▒ndan Dostoyevski olmazd─▒. Son yap─▒tlar─▒n─▒n t├╝m├╝ne egemen olan ac─▒ g├╝l├╝c├╝kler, g├Âzya┼člar─▒ aras─▒nda beliren g├╝l├╝c├╝kler, Gogol'├╝n en b├╝y├╝k ├Âzelli─čidir.
ÔÇťTaras BulbaÔÇŁ Gogol'├╝n ÔÇťMirgorod ├ľyk├╝leriÔÇŁ adl─▒ yap─▒t─▒ndaki ├Âyk├╝lerden biridir. Bu uzun ├Âyk├╝ XV.- XVI. y├╝zy─▒llarda bat─▒da Polonyal─▒lara (Lehlilere), g├╝neydeyse K─▒r─▒m Tatar Hanl─▒─č─▒'na ve Osmanl─▒ ─░mparatorlu─ču'na kar┼č─▒ ba─č─▒ms─▒zl─▒─č─▒n─▒ korumaya ├žal─▒┼čan Ukrayna halk─▒n─▒n (K├╝├ž├╝k Ruslar─▒n) sava┼člar─▒n─▒ konu eder. Karada atlarla, denizde kay─▒klarla b├╝y├╝k ordular olu┼čturup ak─▒nlar yapan Kazaklar, Ukrayna'n─▒n (K─▒y─▒ ├ťlkesi'nin) rahat y├╝z├╝ g├Ârmeyen sava┼č├ž─▒lar─▒d─▒r. Osmanl─▒ Devleti'nin u├ž beyliklerini and─▒ran bu u├ž b├Âlgesi, Rusya'n─▒n tarih boyunca g├╝neye ve bat─▒ya kar┼č─▒ g├╝venli─čini sa─člam─▒┼čt─▒r. Kazaklar, askerli─či meslek edinen Ukraynal─▒lard─▒r. Bar─▒┼čta ├žiftiyle-├žubu─čuyla u─čra┼čanlar oldu─ču gibi, durmadan yer de─či┼čtiren ordug├óhlar─▒nda sava┼čta kazand─▒klar─▒n─▒ yiyip i├žen, gezip tozan, bir ├že┼čit ba┼č─▒bozuk k─▒┼čla ya┼čam─▒ s├╝rd├╝renler de vard─▒r. Zaporojye Kazaklar─▒, Dinyeper ├ža─člayanlar─▒n─▒n (sekilerinin) g├╝neyindeki d├╝zl├╝k b├Âlgeyi yurt edinmi┼č Kazaklard─▒r. Taras Bulba kendini yurduna adam─▒┼č; yurdu, dini u─čruna Kazak t├╝r├╝ askerli─če g├Ân├╝l vermi┼č; sava┼čta toplad─▒─č─▒ ganimetlerle ├žok zenginle┼čti─či halde, l├╝ks bir ya┼čama dalarak sade halk─▒n geleneklerine, ya┼čant─▒lar─▒na yabanc─▒la┼čmam─▒┼č, mert, yi─čit bir Kazak kocas─▒d─▒r. ─░ki delikanl─▒ o─člunu da yurdunun savunulmas─▒nda kendi yolunda yeti┼čtirmek istemektedir. Taras Bulba bir Kazak destan─▒n─▒n ba┼č kahraman─▒d─▒r.
ÔÇťKazakÔÇŁ s├Âzc├╝─č├╝ ÔÇťka├žmakÔÇŁ, ÔÇťko┼čmakÔÇŁ ya da ÔÇťg├Â├žmekÔÇŁ eylem k├Âklerinden t├╝remi┼č, ÔÇťba─č─▒ms─▒z adamÔÇŁ anlam─▒nda T├╝rk├že bir s├Âzc├╝kt├╝r. Slav k├Âkenli bir toplulu─ča verilen bu ad─▒n, Aral g├Âl├╝n├╝n kuzey ve do─čusunda ya┼čayan T├╝rk k├Âkenli Kazak (Kazah) toplulu─čuyla bir ilgisi yoktur.
Mehmet ├ľzg├╝l
TARAS BULBA - I
- Ee, d├Ân de g├Âreyim boyunu posunu, o─čul! Aman, b├Âyle de giyinme mi olurmu┼č? Bunlar m─▒ papaz c├╝ppesi dedikleri? Sizin okulda hep b├Âyle mi giyinirler?
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   12   ...    37   »   


´╗┐