´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Sal─▒ Kitaplar─▒ ┬╗ Top Oynayan Kedi Ma─čazas─▒ : 01


TOP OYNAYAN KED─░ MA─×AZASI

HONORÉ DE BALZAC

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 5


Bu kitab─▒n haz─▒rlanmas─▒nda Top Oynayan Kedi Ma─čazas─▒'n─▒n (La Maison du chat-qui-pelote) M.E.B. Frans─▒z Klasikleri dizisindeki 1. bask─▒s─▒ temel al─▒nm─▒┼č ve ├ževiri dili g├╝n├╝m├╝z T├╝rk├žesine uyarlanm─▒┼čt─▒r.
Dr. Necdet Bing├Âl taraf─▒ndan ├ževrilmi┼čtir.
Yay─▒na haz─▒rlayan: Egemen Berk├Âz
Dizgi: Yenig├╝n Haber Ajans─▒ Bas─▒n ve Yay─▒nc─▒l─▒k A.┼×.
Bask─▒: ├ça─čda┼č Matbaac─▒l─▒k Yay─▒nc─▒l─▒k Ltd. ┼×ti.
Temmuz 1998


├ľns├Âz

1799'da Tours'da do─čan Honor├ę de Balzac, romanlar─▒yla ad─▒n─▒ duyurmadan ├Ânce bir├žok i┼če girdi, ├ž─▒kt─▒; bu u─čurda gen├žlik y─▒llar─▒n─▒n bir k─▒sm─▒n─▒ ve paras─▒n─▒ harcad─▒. ÔÇťYa┼čam demek, g├Âz├╝peklik demektirÔÇŁ diyerek hemen b├╝t├╝n ├Âmr├╝nce bor├žlar─▒ndan kurtulmak i├žin g├Âz├╝peklikle ├žabalad─▒ durdu; y─▒lmadan u─čra┼čt─▒; yazd─▒, yazd─▒. Ama ├╝n├╝n├╝n b├╝y├╝mesiyle birlikte borcu da y├╝kselmekten geri kalmad─▒. B├╝y├╝k bir ├žabayla ├žal─▒┼čmas─▒ ve ├╝n├╝, ona istedi─čini getirmiyor, g├╝ndelik maddi ve manevi s─▒k─▒nt─▒lardan, ├╝z├╝nt├╝lerden bir t├╝rl├╝ kurtulam─▒yordu. Bir ara talih ona g├╝ler y├╝z g├Âsterdi, y─▒llard─▒r pek istedi─či ┼čey oldu: Madam Hanska'yla evlendi. Ama ard─▒ arkas─▒ kesilmeyen ├žal─▒┼čmalar, ÔÇťtiplerinin kayna┼čt─▒─č─▒ÔÇŁ beynini yoruyor; y├╝re─čini ve sa─člam, iri yar─▒ v├╝cudunu y─▒prat─▒yordu. ÔÇť─░nsanl─▒k Komedyas─▒ÔÇŁn─▒ g├Âren g├Âzleri, g├╝n├╝n birinde ├Âl├╝m tragedyas─▒yla kapan─▒verdi. ├ľl├╝m, ya┼čamla korkusuzca ├žarp─▒┼čan Balzac'─▒, sonunda 1850'de yenmi┼čti.
Balzac 1822'den beri yap─▒t veriyordu. Takma adlarla yay─▒mlad─▒─č─▒ ilk romanlar─▒nda dikkati ├žeken bir y├Ân yoktu. De─čer ta┼č─▒yan romanlar─▒n─▒ 1825'ten sonraki y─▒llarda yazd─▒. 1842'de o zamana kadar yazd─▒klar─▒n─▒ "La com├ędie Humaine" (─░nsanl─▒k Komedyas─▒) ad─▒ alt─▒nda toplad─▒ ama toplumun tarihini yazmak ve ele┼čtirisini yapmak amac─▒yla kaleme ald─▒─č─▒ bu b├╝y├╝k yap─▒t─▒n─▒, bu ÔÇťbir toplumda ya┼čayan ├╝├ž, d├Ârt milyon ki┼činin dram─▒ÔÇŁn─▒, esininin bollu─čuna ve d├╝┼člem g├╝c├╝n├╝n zenginli─čine kar┼č─▒n, ├Âmr├╝ yetmedi─či i├žin bitiremedi.
─░┼čte, 1829 y─▒l─▒n─▒n Eyl├╝l├╝nde yazmaya ba┼člay─▒p 1830'da yay─▒mlad─▒─č─▒ bu k├╝├ž├╝k roman da, o b├╝y├╝k yap─▒tta yer alm─▒┼čt─▒r. Bu da ÔÇť─░nsanl─▒k Komedyas─▒ÔÇŁn─▒n k├╝├ž├╝k ve ac─▒kl─▒ bir par├žas─▒d─▒r.
Roman─▒n konusu ├Âzg├╝n de─čil, dahas─▒ pek ├žok kez ele al─▒nm─▒┼č, ┼čurada burada kim bilir ka├ž kez tart─▒┼čmas─▒ yap─▒lm─▒┼č, g├╝ndelik ya┼čamda s─▒k s─▒k rastlad─▒─č─▒m─▒z ÔÇťd├╝┼č├╝nce anla┼čmazl─▒klar─▒ÔÇŁd─▒r. B├Âyle olmakla birlikte Balzac, bunu, o kendisine ├Âzg├╝ olan g├Âr├╝┼č ve anlay─▒┼č ustal─▒─č─▒yla, yetkin ├ževre betimlemeleriyle i┼čleyebilmi┼čtir. De─či┼čik e─čitimlerle yeti┼čen tipleri, olay─▒n ge├žti─či ├ževreyle nas─▒l da uyumludur. Bay Guillaume'un d─▒┼č g├Âr├╝n├╝┼č├╝n├╝n betimi ger├žekten ├žok canl─▒d─▒r; o, sanki kar┼č─▒m─▒zda duruyor; ÔÇťS─▒rt─▒nda yakas─▒, etekleri, her yan─▒ hep d├Ârt k├Â┼če, maden d├╝─čmeli, her giyi┼činde kendisine ne┼če veren elbisesi, ayaklar─▒nda d├Ârt k├Â┼če burunlu iskarpiniÔÇŽÔÇŁ Ressam─▒n portresi de belli ki ger├žeklikten al─▒nm─▒┼č notlarla yaz─▒lm─▒┼č; bir sanat├ž─▒ ruhunun kay─▒ts─▒zl─▒─č─▒, avareli─či hep onda. Raffaello'nun kompozisyonlar─▒nda ├Âl├╝ms├╝zle┼čtirdi─či dalg─▒n bak─▒┼čl─▒ g├╝zellerÔÇťe benzeyen, b├╝t├╝n y├╝re─čiyle a┼č─▒k olan saf Augustine'den yararlanarak ┼čunu da belirtmek istiyor: ÔÇťSeven ac─▒ ├žeker.ÔÇŁ Yerinde yap─▒lm─▒┼č ruh ├ž├Âz├╝mlemeleri sayesinde roman─▒n ki┼čilerini daha iyi tan─▒yabiliyor, onlar─▒n olaydaki davran─▒┼člar─▒n─▒ daha yak─▒ndan izleyerek kavrayabiliyoruz.
Co┼čumculuk'un (romantizm) en parlak ├ža─č─▒nda yeti┼čen ve baz─▒ yazarlarca kendisine -yaz─▒nda ger├žek├žilik s├Âzc├╝─č├╝n├╝n daha sonra ortaya ├ž─▒kt─▒─č─▒n─▒ bir yana b─▒rakal─▒m- ÔÇťger├žek├žili─čin babas─▒ÔÇŁ ad─▒ verilen Balzac'─▒n, bu, ger├žek├ži bir betimlemeyle ba┼člay─▒p co┼čumcu s├Âzlerle son bulan roman─▒nda, bu iki yaz─▒nsal ak─▒m─▒n ba─čda┼čm─▒┼č bir hali de var.
Roman─▒n ki┼čilerinden kimilerine kar┼č─▒ ac─▒mayla kar─▒┼č─▒k bir yak─▒nl─▒k duyuyoruz. B├Âyle yak─▒n olunca da onlarla aram─▒zda bir ac─▒ ve sevin├ž payla┼č─▒m─▒ oluveriyor. Herhalde bu da bir yap─▒ta de─čer kazand─▒ran nedenlerden biri olsa gerek.

Dr. Necdet Bing├Âl

«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   ...    27   »   


´╗┐