´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Yolculamak ┬╗ Totem ve Tabu - II : 06


TOTEM VE TABU - II

SIGMUND FREUD

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 24


ise ba┼čka bir yol bilmektedir. ─░steklerine devinimsel bir zorlamay─▒ da, yani istenci de katmaktad─▒r, daha sonralar─▒ isteklerin doyumu u─čruna d├╝nyan─▒n y├╝z├╝n├╝ de─či┼čtirecek olan bu isten├ž, ilkel insanda isteklerin doyumunun simgesi olmaktad─▒r ve bu doyum hareketi ÔÇťhallucinationÔÇŁlarla elde edilebilmektedir. Doyurulmu┼č iste─čin bu bi├žimdeki simgele┼čtirilmesini ├žocuklar─▒n oyunlar─▒yla kar┼č─▒la┼čt─▒rabiliriz; ├žocuklarda oyun salt kendine doyum sa─člama tekni─činin yerine ge├žer. E─čer oyun ve ├Âyk├╝nmeyle canland─▒rma ├žocu─ču ve ilkeli doyuruyorsa, bunu ne bizim anlad─▒─č─▒m─▒z anlamda bir al├žakg├Ân├╝ll├╝l├╝k belirtisi ne de g├╝├žs├╝zl├╝klerini anlamaktan ileri gelen bir boyun e─či┼č ├╝r├╝n├╝ saymal─▒y─▒z; bu, salt isteklere ya da iste─če dayanan istence ve iste─čin tuttu─ču yola pek fazla de─čer verilmesinin do─čal bir sonucudur. Fakat zamanla sihir ediminin nedenlerinin ├Ânemi kalkarak onun yerine sihrin ara├žlar─▒, yani sihir ediminin kendisi ├Ânem kazan─▒r. Belki de do─čru olan, ilkel insan─▒n, kendi ruhsal edimlerine haddinden fazla de─čer verdi─čini sihirde kulland─▒─č─▒ ara├žlarla a├ž─▒k├ža g├Âr├╝nceye kadar bu davran─▒┼č─▒n─▒n fark─▒na varmamas─▒d─▒r. Hatta belki de istenen ┼čeye benzedi─či i├žin sihir ediminin kendisinin, isteklerin doyurulmas─▒na insan─▒ s├╝r├╝kledi─či san─▒lmaktad─▒r. Animist d├╝┼č├╝n├╝┼č evresinde olaylar─▒n ger├žek durumu hen├╝z daha nesnel bir bi├žimde g├Âsterilememektedir; fakat daha sonraki bir evrede bu y├Ântemler yine kullan─▒ladursa bile, ku┼čkuculuk ad─▒n─▒ verdi─čimiz ruh olay─▒ istekleri iten bir g├╝├ž halinde kendini g├Âsterdi─či zaman bu m├╝mk├╝n olmaktad─▒r. Bu evrede insanlar inan├ž olmad─▒k├ža ruhlara yalvarman─▒n para etmedi─čini, duaya inanmay─▒nca da duan─▒n hi├žbir sihir etkisi olmad─▒─č─▒n─▒ anlam─▒┼člard─▒r (22).
├ľyleyse biti┼čiklikle ├ža─čr─▒┼č─▒ma dayanan bula┼čkan sihrin m├╝mk├╝n olmas─▒ bize, iste─čin ve istencin ruhsal olarak de─čer kazanmas─▒n─▒n, istencin egemenli─či alt─▒na giren b├╝t├╝n ruhsal edimleri kendi kapsam─▒na ald─▒─č─▒n─▒ g├Âstermektedir. Diyebiliriz ki, b├╝t├╝n ruhsal yollar─▒n hepsine de a┼č─▒r─▒ de─čer verilmektedir, yani d├╝nyaya kar┼č─▒ al─▒nan tav─▒rda ger├žeklikle d├╝┼č├╝nce ili┼čkisi bak─▒m─▒ndan d├╝┼č├╝nceye de─čer verilmektedir.
E┼čyay─▒ temsil eden d├╝┼č├╝ncelerin ├Ân├╝nde e┼čya g├Âlgede kalmaktad─▒r; d├╝┼č├╝ncelerde olan biten her ┼čeyin e┼čyada da oldu─ču san─▒lmakta, d├╝┼č├╝nceler aras─▒ndaki ili┼čkilerin e┼čya aras─▒nda da oldu─ču varsay─▒lmaktad─▒r. D├╝┼č├╝nme uzakl─▒k tan─▒mad─▒─č─▒, yer ve zaman bak─▒m─▒ndan birbirinden ├žok ayr─▒ olan ┼čeyleri tek bir bilin├ž edimiyle birle┼čtirdi─či i├žin sihir d├╝nyas─▒ da telepati arac─▒l─▒─č─▒yla yer ve uzakl─▒k tan─▒mamaktad─▒r, ge├žmi┼čteki bir ├ža─čr─▒┼č─▒m─▒ ┼čimdi olan bir ├ža─čr─▒┼č─▒m saymaktad─▒r. Animistik evrede i├ž d├╝nyan─▒n g├Âlgesi, bildi─čimize inand─▒─č─▒m─▒z di─čer d├╝nyan─▒n, d─▒┼č d├╝nyan─▒n ├╝st├╝ne d├╝┼čer.
┼×una da i┼čaret edelim ki ├ža─čr─▒┼č─▒m─▒n iki ilkesi, yani benzerlik ve biti┼čiklik ilkeleri, d├Ân├╝p dola┼č─▒p yine dokunu┼č ilkesinde birle┼čir. Biti┼čiklikle ├ža─čr─▒┼č─▒m do─črudan do─čruya anlam─▒nda dokunu┼čtan ibarettir, benzerlikle ├ža─čr─▒┼č─▒m da, s├Âzc├╝─č├╝n mecazi anlam─▒nda dokunu┼č demektir. Tabunun ├ž├Âz├╝mlemesinde buldu─čumuz dokunu┼č kavram─▒ da bu kategoriye girer (23).
├ľzet olarak, diyebiliriz ki sihire egemen olan ilke ve animistik d├╝┼č├╝nme y├Ânteminin tekni─či ÔÇťd├╝┼č├╝ncelerin kesin erkiÔÇŁdir.
3
ÔÇťD├╝┼č├╝ncelerin kesin erkiÔÇŁ terimini obsession nevrozundan dertliyken psikanaliz tedavisiyle iyile┼čerek yeteneklerini ve sa─čduyusunu g├Âsteren ├žok zeki bir ki┼čiden ald─▒m (24). Bu ki┼či, kendisini ve kendi hastal─▒─č─▒na yakalanm─▒┼č olanlar─▒n yakas─▒n─▒ b─▒rakmayan birtak─▒m garip ve ├╝z├╝c├╝ duygular─▒ anlatmak i├žin b├Âyle bir terim bulmu┼čtu. ├ľrne─čin akl─▒na birisi geldi─či zaman, sanki bu adam─▒ kar┼č─▒s─▒na ├ža─č─▒rm─▒┼č gibi ger├žekten kar┼č─▒ kar┼č─▒ya geldiklerini san─▒yordu.
├çoktan beri g├Ârmedi─či bir tan─▒d─▒─č─▒n─▒n sa─čl─▒─č─▒ ans─▒z─▒n kendisine sorulursa, o tan─▒d─▒─č─▒n─▒n hemen ├Âlm├╝┼č oldu─čunu i┼čitece─čine, hatta ├Âl├╝n├╝n telepati arac─▒l─▒─č─▒yla dikkatini kendisine ├žekmi┼č oldu─čuna bile
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   12   13   14   15   16   ...    43   »   


´╗┐