´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ Cumhuriyet Gazetesi Sal─▒ Kitaplar─▒ ┬╗ Ya┼čl─▒l─▒k & Dostluk : 36


YA┼×LILIK & DOSTLUK

C─░CERO

D├ťNYA KLAS─░KLER─░ D─░Z─░S─░: 12


ba┼čkas─▒nda parlad─▒─č─▒n─▒ g├Ârd├╝─č├╝ erdem ─▒┼č─▒─č─▒na yakla┼č─▒r, ondaki ─▒┼č─▒ktan da ─▒┼č─▒k al─▒r. Bundan sevgi ya da dostluk tutu┼čur; ├ž├╝nk├╝, her ikisi de ÔÇťsevmekÔÇŁ s├Âzc├╝─č├╝nden geliyor; sevmekse, hi├žbir ┼čeye gereksinmeden, hi├žbir yarar beklemeden sevilen insana ba─članmak demektir; ama yarar, istenmeden bile dostluktan ├ži├žeklenir. Gen├žken ya┼čl─▒ insanlara; L. Paulus, M. Cato, C. Galus, P. Nasica, Scipio'nun kaynatas─▒ Ti. Graccus'a (102) bu t├╝r bir yak─▒nl─▒kla ba─čland─▒k. Bu yak─▒nl─▒k ya┼č─▒tlar aras─▒nda, benimle Scipio, L. Furius, P. Rupius, Sp. Mummius aras─▒nda daha da ─▒┼č─▒kl─▒d─▒r. ┼×imdi biz de ya┼čl─▒ ├ža─č─▒m─▒zda gen├žlerin sevgisinden, ├Ârne─čin sizin, Q. Tubero'nun sevgisinden zevk duyuyoruz. Bundan ba┼čka, P. Rutilius (103), A. Verginius'la senli benli olmaktan da ho┼član─▒yorum ben. Ya┼čam─▒n ve do─čan─▒n kurdu─ču d├╝zen gere─čince, bir ku┼čaktan ba┼čka bir ku┼čak do─čdu─čuna g├Âre; dedikleri gibi, insan yar─▒┼ča ba┼člad─▒─č─▒ insanlarla ayn─▒ zamanda yar─▒┼č─▒n sonuna eri┼čmeyi her ┼čeyden ├žok istemeli. Ama, insan─▒n her ┼čeyi zay─▒f ve ├Âl├╝ml├╝ oldu─čuna g├Âre, bari sevece─čimiz, bizi sevecek insanlar─▒ arayal─▒m. ├ç├╝nk├╝ sevgi ve yak─▒nl─▒k olmazsa, ya┼čam─▒n hi├žbir zevki kalmaz. Ger├ži ├Âl├╝m Scipio'yu umulmad─▒k bir zamanda benden kopard─▒, ama benim i├žin o ya┼č─▒yor ve hep ya┼čayacak. ├ç├╝nk├╝ ben onun erdemini sevdim.
Bu erdem ─▒┼č─▒kl─▒d─▒r h├ól├ó. Erdemini yak─▒ndan tan─▒d─▒─č─▒m i├žin, an─▒s─▒ yaln─▒zca benim g├Âzlerimde canl─▒ kalmayacak, gelecek ku┼čaklar i├žin de parlak ve de─čerli olacak. Hi├ž kimse Scipio'yu anmadan, onun d├╝┼člemini g├Âz ├Ân├╝ne getirmeden, b├╝y├╝k d├╝┼člemler ve umutlar besleyemeyecek. Kendi pay─▒ma yazg─▒n─▒n ya da do─čan─▒n bana sundu─ču iyiliklerden hi├žbirini Scipio'nun dostlu─čuyla ├Âl├žemem. Bu dostlukta devlet i┼čleri konusunda anla┼čma, ├Âzel i┼člerim i├žin ├Â─č├╝t, zevk dolu bir dinginlik buldum. Scipio'yu hi├žbir zaman, en ufak bir ┼čeyde bile incitti─čimi bilmem. Ondan istemedi─čim hi├žbir ┼čey i┼čitmedim; bir evde oturduk, ayn─▒ yemekleri birlikte yedik. Yaln─▒zca askerlikte de─čil, gezide, k├Ây ya┼čam─▒m─▒zda hep birlikteydik. Halk─▒n g├Âzlerinden uzak bir k├Â┼čede, bo┼č zamanlar─▒m─▒z─▒ seve seve verdi─čimiz, o yeni bir ┼čey ├Â─črenmek ve yeni bir bilgi edinmek a┼čk─▒n─▒ nas─▒l anlatay─▒m? B├╝t├╝n bunlar─▒n an─▒s─▒ onunla birlikte ├Âlseydi, ger├žekten b├Âylesine sevdi─čim ve ba─čl─▒ oldu─čum adam─▒n yoklu─čuna hi├ž katlanamazd─▒m; ama o yitmek ┼č├Âyle dursun, onu d├╝┼č├╝n├╝p and─▒k├ža daha da b├╝y├╝yor, g├╝├žleniyor. Bunlardan b├╝sb├╝t├╝n yoksun bile olsayd─▒m, ya┼č─▒m bana bir avuntu verirdi. ├ç├╝nk├╝ onun ├Âzlemi daha uzun s├╝remez. K─▒sa s├╝ren her ac─▒ya, ne denli b├╝y├╝k olsa da katlan─▒labilir.
Dostluk ├╝zerine s├Âyleyeceklerim i┼čte bunlar. Size gelince, siz erdeme ├Âylesine de─čer verin ki, -onsuz dostluk olamaz- erdemden ba┼čka hi├žbir ┼čeyin dostlu─ča ├╝st├╝n tutulabilece─čine inanmay─▒n.
AÇIKLAMALAR
YA┼×LILIK
1. Ennius, Annales, X 385 Vahlen. Bu s├Âzleri bir ├žoban 168'de Kons├╝l T.Quinetius Flamininus'a s├Âyler ve onu da─č yolundan Makedonya K─▒ral─▒ Philippos'un ordug├óh─▒na g├Ât├╝rece─čine s├Âz verir.
2. Atticus, bak. ├ľns├Âz.
3. Burada Caesar'─▒n diktat├Ârl├╝─č├╝n├╝ krall─▒─ča ├ževirmek isteyen kimselerin yol a├žt─▒─č─▒ olaylar an─▒┼čt─▒r─▒l─▒yor.
4. Khioslu Stoa feylesofu Ariston yap─▒t─▒nda Tithonos'u konu┼čturur. Tithonos'a ├ó┼č─▒k olan tanr─▒├ža Eos onun sonsuz bir ├Âm├╝r ya┼čamas─▒n─▒ sa─člam─▒┼čt─▒; ancak ya┼članmas─▒n─▒n ├Ân├╝ne ge├žememi┼č; sonunda, ya┼čl─▒l─▒ktan ├žok g├╝├žs├╝zle┼čen Tithonos'a tanr─▒lar ac─▒y─▒p a─čustos b├Âce─či bi├žimine sokmu┼člar.
5. Cato, Scipio Laelius: Bk. ├ľns├Âz.
6. Platon'un ve stoac─▒lar─▒n d├╝┼č├╝ncesi.
«   01   ...    26   27   28   29   30   31   32   33   34   35   36   37   38   39   40   41   42   43   44   45   46   ...    48   »   


´╗┐