´╗┐ Ana Sayfa ┬╗ ├ťtopya Kitapl─▒─č─▒ ┬╗ G├╝ne┼č ├ťlkesi : 11


G├ťNE┼× ├ťLKES─░

TOMMASO CAMPANELLA


Bizim Metafizik├ži, her ├že┼čit y├Ânetim i┼činde acemi olabilir ama, o u├žsuz bucaks─▒z bilgisi, onu k├Ât├╝, hain ve zorba olmaktan ister istemez al─▒koyar. Bununla beraber, ba┼čkan─▒m─▒z─▒n bilgisinden ├ž─▒kard─▒─č─▒m─▒z kan─▒ta siz bizler kadar ├Ânem vermezsiniz. ├ç├╝nk├╝, sizler bilgin diye Aristoteles'in ya da ba┼čkalar─▒n─▒n gramer ve mant─▒k kurallar─▒n─▒ en ├žok bilenlere diyorsunuz ve b├Âylece sizin memleketinizde bilim, sadece domuzuna yorulma ve k├Âlece ezbercilik isteyen bir i┼čtir. Bu da insan─▒n d├╝┼č├╝ncesini k├Ârletir, onu olaylar─▒n derinine inmekten al─▒koyar, bir s├╝r├╝ laf kalabal─▒─č─▒ ile yetinmesine yol a├žar, ruhunu al├žalt─▒r, kitaplar─▒n ├Âl├╝ kelimeleriyle kafas─▒n─▒ doldurur. Onun i├žin, b├Âylesi bilginler Tanr─▒'n─▒n b├╝t├╝n varl─▒klar─▒ nas─▒l y├Ânetti─čini, tabiat─▒n ve uluslar─▒n kurallar─▒n─▒, t├Ârelerini bilmezler. Oysa, bizim Hoh'umuz i├žin b├Âyle bir ┼čey s├Âylenemez. ├ç├╝nk├╝, b├Âylesine geni┼č bir bilgiye ula┼čabilen kimse bununla dehas─▒n─▒n y├╝celi─čini g├Âstermi┼č, en ├žetin g├Ârevlere, ├Âzellikle devlet y├Ânetimine elveri┼čli oldu─čunu ispatlam─▒┼č say─▒l─▒r. Ayr─▒ca, bize g├Âre, kendini sadece bir tek bilime aday─▒p sadece kitaplarla yetinmi┼č bir kimse kafas─▒ tam geli┼čmemi┼č, be┼č para etmez bir kimsedir. Dehan─▒n ├Âz├╝ b├╝t├╝n bilimleri kendine mal etmek ve derinlere inmektir: ─░┼čte, bizim en y├╝ce ba┼čkan─▒m─▒z Hoh ├Âyle olmal─▒d─▒r. Ki ├Âyledir de. ├ľte yandan, Hoh'un yard─▒mc─▒s─▒ olan ├Âb├╝r ├╝├ž ba┼čkan─▒n do─črudan do─čruya g├Ârevleriyle ilgili i┼člerde derin bilgileri olmas─▒ gerekir. Ortak i┼člerdeyse sadece tarih olaylar─▒n─▒ bilmeleri elverir. ├ľrne─čin, G├╝├ž, binicilik, ordu d├╝zeni, ordug├óh kurma, silah yap─▒m─▒, tabiye, tahkimat gibi i┼člerde yetki sahibidir. Ama bunlar─▒ yapabilmesi i├žin, felsefe, tarih, politika, fizik vb. bilmesi gerekir. A┼čk ve Ak─▒l i├žin de ayn─▒ nitelikler istenmektedir. G├╝ne┼č Kentlilerin ya┼čama yollar─▒ndan, e─čitim ara├žlar─▒n─▒n ├╝st├╝nl├╝─č├╝nden s├Âz ederken ┼čunlar─▒ belirtmem gerekir. Daha ├Ânce anlatm─▒┼čt─▒m: bu kentte bilimler o kadar kolay ├Â─čretiliyor ki, ├žocuklar bizimkilerin on ya da on be┼č y─▒lda ├Â─črendiklerini bir y─▒lda kavrayabiliyorlar. ─░sterseniz bir deneyin, ├žocuklara bir ┼čeyler sorun bakal─▒m.┬╗
Bu, ├Ânce biraz ┼ča┼č─▒rtt─▒ beni. Ama, ├žocuklardan bir ka├ž─▒na sorular sordum. Hi├ž duraksamadan bir ├ž─▒rp─▒da verdikleri o yerinde ve bilgili cevaplar kar┼č─▒s─▒nda nas─▒l a─čz─▒m a├ž─▒kta kald─▒ anlatamam. ├ço─ču ana dilimizi kusursuz konu┼čuyordu. Me─čer her b├Âl├╝kten ├╝├ž ki┼či bizim dilimizi, ├╝├ž ki┼či Arap├žay─▒, ├╝├ž ki┼či Leh├žeyi, ├╝├ž ki┼či de d├╝nyan─▒n ba┼čkaca ├╝├ž dilini ├Â─črenmek zorundaym─▒┼člar. ├çocuklar b├╝t├╝n bu e─čitim bitmeden ne dinlenebilirler, ne de tatil yapabilirlermi┼č. Ancak ├Â─čretim d├Ânemi sonunda k├Âylere, k─▒rlara gezmeye, tarlalarda ko┼čup oynamaya gider, ok, m─▒zrak atmay─▒, silah kullanmay─▒ ├Â─črenir, avlan─▒r, bitkiler, hayvanlar ve madenler ├╝st├╝nde incelemeler yapar, tar─▒m i┼čleriyle u─čra┼č─▒r, s├╝r├╝lere bakarlarm─▒┼č. Her ├Â─črenci b├Âl├╝─č├╝ ak─▒ll─▒ca d├╝zenlenmi┼č i┼člerde s─▒rayla ├žal─▒┼č─▒rm─▒┼č.
OSP─░TALAR─░O
Bu ├╝lkenin devlet g├Ârevleri nelerdir, ayr─▒ ayr─▒ s├Âyler misiniz? ├ľzellikle e─čitim ve toplum hayat─▒ ├╝st├╝ne bildiklerinizi.
C. KAPTAN
G├╝ne┼č Kentlilerin evleri, odalar─▒, yataklar─▒ ve gerekli b├╝t├╝n e┼čyalar─▒ ortakt─▒r. Her alt─▒ ayda bir, y├Âneticiler herkese hangi ├ževrede, hangi evde, hangi odada kalaca─č─▒n─▒ bildirir. Her odan─▒n kap─▒s─▒nda, i├žinde ge├žici olarak oturan─▒n ad─▒ yaz─▒l─▒d─▒r. B├╝t├╝n kol ve kafa i┼člerinde erkekler gibi kad─▒nlar da ortak├ža ├žal─▒┼č─▒r. Yaln─▒z topra─č─▒ belleme, ekip bi├žme, hasat, ba─č bak─▒m─▒ gibi a─č─▒r i┼čleri erkekler g├Âr├╝r. Hayvan sa─čma, peynir yapma, Kentin duvarlar─▒ d─▒┼č─▒nda sebze ekip toplama, meyve dev┼čirme gibi i┼čler de kad─▒nlara d├╝┼čmektedir. Ayr─▒ca, oturarak ya da ayakta g├Âr├╝len, ├Ârne─čin, kuma┼č dokumak ya da ├Ârmek, diki┼č dikmek, elbise yapmak, sa├ž sakal kesmek, il├ó├ž haz─▒rlamak gibi i┼čleri de kad─▒nlar yapar. Ama, tahta ve demir atelyelerinden, silah yap─▒lan yerlerden uzak tutulurlar. Resim yapmaya e─čilimli olanlara g├╝├žl├╝k ├ž─▒kar─▒lmaz. Tam tersine, daha ├žok yara┼č─▒r diye kad─▒nlara, bazen da yetenekli ├žocuklara ├Âzg├╝ bir u─čra┼č say─▒l─▒r bu. Ama, bunlar─▒n boru ve trampet ├žal─▒┼čmalar─▒na izin verilmez. Kad─▒nlar ayr─▒ca, yemek pi┼čirmek, sofra kurmakla da g├Ârevlidirler.
«   01   02   03   04   05   06   07   08   09   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19   20   21   ...    46   »   


´╗┐